blog

Πηγή: Το Βήμα

Η ρατσιστική βία εξαπλώνεται και εκτός κέντρου της Αθήνας

Καταγράφηκαν 63 περιστατικά με δράστες 18 μέλη εξτρεμιστικών οργανώσεων 26 πολίτες και 18 αστυνομικούς

Τάνια Μποζανίνου

Η εξάπλωση των περιστατικών ρατσιστικής βίας σε νέες γειτονιές της Αθήνας, όπως η Καλλιθέα, και οι οργανωμένες επιθέσεις εναντίον μεταναστών που περιμένουν σε στάσεις λεωφορείου είναι μερικές από τις τάσεις που εντοπίζει το Δίκτυο Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας.

Σύμφωνα με έρευνα της οποίας τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν την Τετάρτη, στα συντριπτικά περισσότερα περιστατικά που καταγράφηκαν το τελευταίο τρίμηνο του 2011, οι θύτες ενεργούσαν ως ομάδα, πράγμα που ενισχύει την άποψη περί οργανωμένων ρατσιστικών εγκλημάτων.

«Οι ομάδες βίας που διεκδικούν πολιτική εκπροσώπηση», προειδοποίησε το Δίκτυο αναφερόμενο στη Χρυσή Αυγή, «να γνωρίζουν ότι θα υπάρχουν όλο και περισσότερα μικροσκόπια στραμμένα πάνω τους». Εξέφρασε ανησυχία για το ότι «ο πληθυσμός στα αστικά κέντρα δείχνει μια αυξανόμενη ανοχή στη ρατσιστική βία».

Το Δίκτυο – που δημιουργήθηκε με πρωτοβουλία της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) και του Γραφείου της Υπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες στην Ελλάδα, με την συμμετοχή 18 ΜΚΟ (Διεθνής Αμνηστία, Γιατροί του Κόσμου κλπ) και τον Συνήγορο του Πολίτη ως παρατηρητή – πραγματοποίησε την πρώτη αυτή καταγραφή σε τρεις-τέσσερις γειτονιές της Αθήνας και μια της Πάτρας.

Συνολικά κατέγραψε 63 περιστατικά από τα οποία οι θύτες στα 18 ήταν μέλη εξτρεμιστικών οργανώσεων, στα 26 πολίτες, στα 18 αστυνομικοί και σε ένα ιδιωτική ασφάλεια νοσοκομείου.

Από τα θύματα, τα 56 ήταν άντρες και οι επτά γυναίκες- οι περισσότεροι από το Αφγανιστάν (25) και την υποσαχάρια Αφρική (21). Στα 30 περιστατικά προκλήθηκαν σωματικές βλάβες, στα 12 βαριές σωματικές βλάβες καθώς και φθορές περιουσιακών στοιχείων (καταστροφή οχήματος διανομής παντοπωλείου, εμπρησμός ανθοπωλείου).

Στα 51 περιστατικά η επίθεση ήταν ομαδική – και μάλιστα συχνά με την συμμετοχή γυναικών και ανηλίκων. Σε δύο ο θύτης ήταν γυναίκα.

«Συνήθως η γυναίκα ρωτά “Από πού είσαι;” και μόλις το επιλεγμένο θύμα απαντήσει, εμφανίζονται οι υπόλοιποι και αρχίζει η βία», είπε η Τίνα Σταυρινάκη, επιστημονική συνεργάτις της ΕΕΔΑ. «Ομάδες περιπολούν σε δημόσιους χώρους με τα πόδια ή με μηχανάκια, φορώντας μαύρα ρούχα και έχοντας καλυμμένο το πρόσωπο με κουκούλες ή κράνη».

Για τη βία από αστυνομικούς, το Δίκτυο κατέγραψε επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές: «Στην Πάτρα, ο αλλοδαπός απομακρύνεται σε ένα σημείο όπου υφίσταται την κακομεταχείριση από τους αστυνομικούς οι οποίοι τον εγκαταλείπουν εκεί αφού του καταστρέψουν τα έγγραφα – και σε μια περίπτωση τα φάρμακα που μόλις είχε προμηθευτεί. Στην Αθήνα κάνουν προσαγωγή, ακόμη και αν πρόκειται για νόμιμο μετανάστη, όπου εκεί αρχίζει η βία και ο εκφοβισμός για να εγκαταλείψει την Ελλάδα», προσθέτει η κυρία Σταυρινάκη.

«Η καταδίκη των θυτών είναι έννοια άγνωστη στην Ελλάδα», είπε ο πρόεδρος της ΕΕΔΑ Κωστής Παπαϊωάνου. Στηλίτευσε τα δημοσιεύματα για πολιτοφυλακές δήθεν αυτοπροστασίας και τους πολιτικούς αρχηγούς που «αντί να καταδικάζουν, μιλούν για το δικαίωμα στην οπλοκατοχή και στοχοποιούν ομάδες».

Ο πρόεδρος του Ελληνικού Φόρουμ Μεταναστών Μοαβία Αχμέτ, από το Σουδάν, τόνισε ότι πολλά από τα θύματα δεν αναφέρουν την βία – λεκτική ή σωματική – που υπέστησαν είτε γιατί το έχουν δεχθεί σαν καθημερινό φαινόμενο στη ζωή τους είτε γιατί δεν έχουν εμπιστοσύνη ότι θα γίνει κάτι.

«Οι αριθμοί είναι ελάχιστοι σε σχέση με την πραγματικότητα», είπε ο Γιονούς Μοχαμαντί από το Αφγανιστάν, πρόεδρος του Ελληνικού Φόρουμ Προσφύγων. Εφερε το παράδειγμα των Σομαλών – «μιας πολύ κλειστής κοινότητας – που έχουν δεκάδες θύματα, κυρίως γυναίκες με μαντίλες, τα οποία δεν καταγράφονται».

Αλλη ομάδα που δέχεται τελευταίως πολλές επιθέσεις είναι οι έγχρωμες εκδιδόμενες στο κέντρο της Αθήνας.

Ο κ. Μοχαμαντί στάθηκε ιδιαίτερα στο «ψυχολογικό τραύμα» του να υφίστανται οι μετανάστες βία σε ένα κράτος-μέλος της ΕΕ: «Μέχρι να φθάσουμε στην Ελλάδα, δεχτήκαμε πολλά χτυπήματα στην ίδια μας τη χώρα αλλά και στη διαδρομή. Στα σύνορα Ιράν-Αφγανιστάν σε σκοτώνουν. Στην Τουρκία, η βία είναι αβάσταχτη. Στην Ελλάδα όμως δεν περιμέναμε να υποστούμε τα ίδια».

Με ποιον τρόπο αντιμετωπίζει το θέμα το ελληνικό κράτος; Η απάντηση του κ. Παπαϊωάννου είναι εύγλωττη: «Πριν ξεκινήσουμε, ρωτήσαμε τις αρχές πόσα καταγεγραμμένα περιστατικά ρατσιστικής βίας υπάρχουν. Μας απάντησαν “Κανένα”».

Πηγή: syntergpsyex.blogspot.com

Η ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΕΙΝΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΓΑΘΟ ΚΙ ΟΧΙ ΠΡΟΝΟΜΙΟ ΤΩΝ ΛΙΓΩΝ

Όσο οι εργαζόμενοι στην Ψυχική Υγεία και την Ειδική Αγωγή έδιναν αγώνα για το δημόσιο και δωρεάν χαρακτήρα των υπηρεσιών τους, η ηγεσία του υπουργείου υγείας παίρνει μια απόφαση που ιδιωτικοποιεί στην πράξη την παροχή υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Οι συντάξεις και τα επιδόματα δίνονται βορά για να καλυφθεί το κενό στη χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό. Αυτό θα έχει ως πρώτη συνέπεια την επιλογή των ασθενών με βάση το ύψος της σύνταξής τους. Είναι φανερό πως οδηγούμαστε στην ιδιωτικοποίηση της παροχής ψυχικής υγείας, που πλέον θα απολαμβάνουν μόνο όσοι έχουν αρκετά μεγάλη σύνταξη προκειμένου να μπορούν να καλύψουν μόνοι τους τα έξοδα διαβίωσής τους σε αυτές τις δομές.

Την ίδια στιγμή, καθημερινά στους χώρους εργασίας μας, βιώνουμε την υποτροπή, το άγχος και την κατάθλιψη ως συμπτώματα εργαζομένων αλλά και ληπτών υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Η οικονομική και κοινωνική κρίση από τη μία δημιουργεί και ενισχύει αυτά τα συμπτώματα και από την άλλη διαλύει υπηρεσίες, που η κοινωνία έχει περισσότερη ανάγκη από ποτέ. Η κατάρρευση του κοινωνικού κράτους είναι αποκλειστικά πολιτική ευθύνη της κυβέρνησης και των μέτρων που συναποφασίζονται με την τρόικα.

Συμμετέχουμε στη σημερινή διαδήλωση για την υπεράσπιση της ψυχικής υγείας: κάθε κινητοποίηση είναι σημαντική στον αγώνα για τα δικαιώματα των ληπτών, των οικογενειών τους και των εργαζομένων. Οι εργαζόμενοι και τα σωματεία που στηρίξαμε ενεργά την κατάληψη στο υπουργείο υγείας μπορέσαμε για 15 μέρες να βγάλουμε προς τα έξω τα «θανάσιμα» προβλήματα που αντιμετωπίζουμε, να πιέσουμε την πολιτική ηγεσία που προσπάθησε να θάψει το θέμα καθώς και να δράσουμε μαζί με πολλούς συναδέλφους και συνδικαλιστές βάσης που μέχρι εκείνη την ώρα δεν τους είχαμε και δεν μας είχαν προσεγγίσει.

Ξεκινάμε από τα βασικά, καθημερινά αιτήματα. Αναγνωρίζουμε ότι το αυτονόητο αίτημα της χρηματοδότησης των πραγματικών αναγκών των δομών μας, έρχεται σε σύγκρουση με την πολιτική διάλυσης του κοινωνικού κράτους. Στον αγώνα που δίναμε, δίνουμε και θα δώσουμε, παλεύουμε για τη χρηματοδότηση του συνόλου των πραγματικών αναγκών στην ψυχική υγεία και την ειδική αγωγή από τον κρατικό προϋπολογισμό, ενάντια στον κοινωνικό αποκλεισμό και την ισοπέδωση των εργασιακών μας δικαιωμάτων.

Ο σχεδιασμός και η οργάνωση των υπηρεσιών ψυχικής υγείας είναι μια μάχη που δίνεται στην πράξη καθημερινά από τους εργαζόμενους, που παρέχουν ουσιαστικό έργο σε όσους το έχουν ανάγκη, ενώ την ίδια στιγμή δεν υπάρχει σχεδιασμός κι οργάνωση για τις υπηρεσίες της ειδικής αγωγής. Αν σήμερα υπάρχουμε και προσφέρουμε, οφείλεται στους αγώνες μας. Στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου και σε όσους φορείς ήδη υιοθετούν λογικές περικοπών, συγχωνεύσεων και απολύσεων, μόνη απάντηση είναι ο ανοιχτός και δημόσιος οικονομικός έλεγχος από τους εργαζόμενους, τους λήπτες και τους φορείς που απειλούνται με εξόντωση.

Η ενότητα στη δράση όλων των κλάδων είναι αναγκαία για να λυθούν πλέον και τα πιο βασικά και άμεσα προβλήματα του κάθε χώρου. Κανένας κλάδος δεν μπορεί να τα καταφέρει μόνος του. Ήδη σημαντική είναι η προσπάθεια που γίνεται για να χτιστεί ένα Πανυγειονομικό μέτωπο. Στόχος είναι οι κοινοί αγώνες όλων των εργαζομένων στο χώρο της Υγείας, των ληπτών, των οικογενειών και όλων των συνανθρώπων μας που έχουν και θα έχουν την ανάγκη αυτών των υπηρεσιών, στην προοπτική δημιουργίας ενός ενιαίου και δωρεάν συστήματος ψυχικής υγείας.

ΣΤΟ ΟΝΟΜΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΔΕ ΔΕΧΟΜΑΣΤΕ ΝΑ ΘΥΣΙΑΣΟΥΜΕ

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΑΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΖΩΕΣ ΤΩΝ ΣΥΝΑΝΘΡΩΠΩΝ ΜΑΣ

Συντονισμός Σωματείων και Εργαζομένων στην Ψυχική Υγεία και την Ειδική Αγωγή

Πηγή: tvxs.gr

Εποχή κρίσης και τα σημάδια γνώριμα. Τα κόμματα της εξουσίας καταποντίζονται, ΜΜΕ κατηγορούνται για μισθωμένη εξυπηρέτηση τραπεζικών συμφερόντων, η εμπιστοσύνη στους θεσμούς ελαχιστοποιείται, η ανεργία εκτοξεύεται, τα φαινόμενα βίας τείνουν να γίνουν ανεξέλεγκτα. Η αλλαγή είναι αναπόφευκτη αλλά το αν αυτή θα γίνει με ένα βήμα μπροστά ή με ένα βήμα πίσω εξαρτάται από τη στάση του καθενός από εμάς. Κανείς δεν είναι τόσο αδύναμος για να μην έχει επίπτωση η τελική στάση που θα πάρει.

Συμφωνώντας με αυτούς που εκτιμούν ότι η Ευρώπη έχει πάρει μια πορεία εκτροπής από τις δημοκρατικές καταστατικές της αρχές και επιστροφής σε προπολεμικές ατμόσφαιρες επιθετικότητας, σκέφτηκα να παραθέσω την εμπειρία του ψυχολόγου Καρλ Γιούνγκ που βίωσε την «ανάπτυξη» της Μπελ –Επόκ, τα γεγονότα των δύο παγκοσμίων πολέμων, του οικονομικού κραχ του 1929, και την άνοδο του φασισμού και του ολοκληρωτισμού στην Ευρώπη. Είναι χαρακτηριστικό το παρακάτω συμπέρασμά του το οποίο αν και βγαίνει μέσα από τις εμπειρίες των ταραγμένων χρόνων του 20ου αιώνα απεικονίζει και τη σημερινή «νέα» πραγματικότητα της Ε.Ε: «Η δυσπιστία που έχει ο πρωτόγονος για τη γειτονική του φυλή, που νομίζαμε πως από καιρό την είχαμε ξεπεράσει, χάρη στους διεθνείς οργανισμούς μας, που αγκαλιάζουν ολόκληρη την υδρόγειο, ξαναγύριζε μ’ αυτό τον πόλεμο»

Ο Καρλ Γιούνγκ έχει μια μοναδική οπτική γωνία για τον ψυχολογικό μηχανισμό του ολοκληρωτισμού. Έχοντας βιώσει τις πιο ακραίες εκφράσεις του στην εποχή του, μας προειδοποιεί πως ένα από τα βασικότερα συμπτώματα του ολοκληρωτισμού είναι η προβολή της «σκιάς» μας στον γείτονα, στο αντίπαλο κόμμα, θρησκεία, έθνος ή συνάνθρωπο. Ο ολοκληρωτισμός έχει πολλές μορφές. Υπάρχει ο ολοκληρωτισμός του κράτους, του κεφαλαίου, της θρησκείας, ενός πολιτιστικού ρεύματος, της κοινωνικής άποψης.

Για τους όχλους σε εποχές κρίσης

Κάθε ανθρώπινο ον έχει μια «σκιά». «Όλοι κλείνουμε μέσα μας έναν –στατιστικό- εγκληματία, όπως και έναν αντίστοιχο τρελό ή άγιο». Η φύση του εντός μας θηρίου είναι η «πανίσχυρη τάση για κυριαρχία». Αυτή η τάση, είναι υπαρκτή σε όλα τα ανθρώπινα όντα. Επειδή αναγνωρίζεται μέσα μας και αντίκειται των νόμων του κράτους και της θρησκείας, την αρνούμαστε και την απωθούμε από τη συνείδησή μας. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι με αυτό τον τρόπο «ξεμπερδέψαμε». Απεναντίας αυτή η ανώριμη στάση απέναντι στη μοχθηρή όψη του εαυτού μας –η άρνησή της- έχει ως επικίνδυνη συνέπεια, να «βλέπουμε στον αντίπαλο, τα δικά μας σφάλματα μεγαλωμένα σε απίστευτο βαθμό». Αυτό δεν σημαίνει ότι οι άλλοι είναι άγιοι και εμείς οι κακοί αλλά ότι ο καθένας προβάλει στον άλλο την σκιά του.

Όπως στη Γερμανία του Β’ Παγκοσμίου πολέμου έτσι και σε κάθε λαό, «η ήττα και η κοινωνική καταστροφή αυξάνουν το αγελαίο ένστικτο». Η «έλλειψη προσανατολισμού στο συνειδητό, αντισταθμίζεται με το αρχέτυπο της τάξης στο ασυνείδητο». Μέσα σε συνθήκες απόγνωσης, πανικού και φόβου, ελκόμαστε από σύμβολα τάξης, από «φύρερ», από «σωτήρες», από μοντέλα «ολοκληρωτικού κράτους», που «θα αναλάβει την ευθύνη» -για λογαριασμό μας. Αν όμως «τα σύμβολα της τάξης δεν αφομοιωθούν από το συνειδητό, οι δυνάμεις που εκφράζονται μέσα από αυτά, θα συσσωρευτούν σε επικίνδυνο σημείο». Στις συνθήκες, διάχυτου φόβου, «το άτομο εξαφανίζεται ολοκληρωτικά», και κυριαρχεί «ένα γενικό αμόκ, μια παγκόσμια και μοιραία δύναμη, που ενάντια στην συντριπτική της επίδραση, το άτομο είναι ανίκανο να αμυνθεί». Αυτές οι συνθήκες δημιουργούν τους όχλους. Όμως, ο «όχλος είναι από τη φύση του πάντα ανώνυμος και ανεύθυνος». «Μια τέτοια κατάσταση δημιουργεί τις προϋποθέσεις για το συλλογικό έγκλημα»

Για τις μεγάλες ιδεολογίες

Στην ιστορία διαγράφεται η σταδιακή ανάδυση νέων ρευμάτων ιδεών. Έχουμε όμως την τάση να μετατρέπουμε τις ιδέες σε «ισμούς» και σε «μεγάλα σωτήρια» σχέδια τα οποία όμως είναι πολύ μακράν της αρχικής ιδέας από την οποία εμπνεύστηκαν. Έτσι, το ότι «το μεγάλο σχέδιο αποτυγχάνει, αυτό οφείλεται στο ότι ο άνθρωπος είναι μια αποτυχία. Γι’ αυτό δεν χρειάζεται παρά κοινός νους για να αρχίσει κανείς να διορθώνει τον εαυτό του. Αλλά επειδή δεν μπορεί πια να βασίζεται σε εξωτερικές αυθεντίες, πρέπει να γνωρίζει και να κατανοεί την πιο ατομική και μύχια βάση της υποκειμενικής του ύπαρξης για να χτίσει τα θεμέλια του στα αιώνια δεδομένα της ανθρώπινης ψυχής».

«Η ορθολογική μας στάση θέλει να μας κάνει να πιστεύουμε ότι μπορούμε να κάνουμε θαύματα με τις οργανώσεις, με την επιβολή νέων νόμων, ή με παρόμοιες καλοπροαίρετες επινοήσεις. Αλλά, στην ουσία, το πνεύμα του έθνους μπορεί να αναθεωρηθεί μόνο με μια αλλαγή στη στάση του ατόμου».

Για την αναγκαιότητα της ατομικής αλλαγής

Οι συνέπειες από τη δημιουργία συνθηκών, όπου ο σεβασμός στο άτομο έχει χαθεί και όπου αυτό «εξαφανίζεται ολοκληρωτικά», είναι η επικράτηση της «επικίνδυνης ροπής προς την ομαδική ψυχολογία». Συνέπεια της κυριαρχίας της ψυχολογίας του όχλου είναι ότι «η αλλαγή του χαρακτήρα που επέρχεται με την ανάδυση των συλλογικών δυνάμεων είναι καταπληκτική. Ένα ευγενικό και λογικό όν μπορεί να μεταβληθεί σε έναν μανιακό ή σε ένα άγριο κτήνος». Φυσικά, «τίποτα δεν θα μπορούσε να εκραγεί από τα βάθη μας εάν δεν υπήρχε μέσα μας. Στην πραγματικότητα, ζούμε συνέχεια επάνω σε ένα ηφαίστειο». Γι’ αυτό ο «κάθε άνθρωπος έχει χρέος να συνειδητοποιήσει και να μάθει να χειρίζεται» τη σκιά του.

Η ώριμη αντιμετώπιση των δυνάμεων του ασυνείδητου, «είναι ένα πολύ δύσκολο έργο που απαιτεί μεγάλο βαθμό ηθικής ευθύνης. Σχετικά ελάχιστα άτομα μόνο είναι ικανά για μια τέτοια επίτευξη και αυτά δεν είναι πολιτικοί, αλλά οι ηθικοί ηγέτες της ανθρωπότητας. Η συντήρηση και η μεγαλύτερη ανάπτυξη του πολιτισμού στηρίζεται σε αυτά τα άτομα».

Οι αναφορές του Carl Jung επιλέχθηκαν από το βιβλίο «Το αρχέτυπο του ολοκληρωτισμού» των εκδόσεων Σπαγειρία και τυπώθηκε το 1990.

Αλέξανδρος Μπέλεσης

Μέλος της γραμματείας της ΜΚΟ Σόλων

(Φωτό: βικιπαίδεια)

Φωτογραφία: “So called cure” by HanKai (deviantart.com)

Απλά και καθαρά τα γράφει ο Post Scriptum στο psi-action.

Πηγή: psi-action.blogspot.com

“Θα κλείσουν οι κοινοτικές δομές και θα επιστρέψουν οι ασθενείς στα ιδρύματα”

Οι περικοπές στη χρηματοδότηση των φορέων ψυχικής υγείας (μη-κερδοσκοπικού χαρακτήρα ΝΠΙΔ) που λειτουργούν κοινοτικές δομές (Μονάδες Ψυχικής Υγείας και Ψυχοκοινωνικής Αποκατάστασης) δεν είναι κάτι καινούργιο. Από το 2006, δηλαδή αρκετά χρόνια πριν από την οικονομική κρίση και το μνημόνιο, οι αντοχές των εργαζομένων στην ψυχική υγεία δοκιμάζονται καθημερινά.

Οι πολύμηνες καθυστερήσεις στην καταβολή μισθών, οι συχνές αλλαγές στο προσωπικό, λόγω παραιτήσεων όσων “δεν άντεχαν” ή απολύσεων όσων “περίσσευαν”, αποτελούν μέρος της εργασιακής μας πραγματικότητας εδώ και χρόνια. Αν προσθέσουμε τη δυσκολία κάλυψης των βασικών λειτουργικών εξόδων (ηλεκτρικό ρεύμα, νερό, τρόφιμα, συντήρηση χώρων κα), τις αναγκαστικές περικοπές των δραστηριοτήτων των φιλοξενούμενων / ψυχικά ασθενών, την αδυναμία προγραμματισμού αποκαταταστασιακών προγραμμάτων, μπορεί εύκολα να κατανοήσει κάποιος γιατί οι δομές αυτές μετατρέπονται αργά και σταθερά από χώροι έκφρασης, δημιουργικότητας και ζωντάνιας σε χώρους σιωπής, απόγνωσης και μιζέριας.

Στους χώρους αυτούς, απελπισμένοι και εξουθενωμένοι εργαζόμενοι καλούνται να δώσουν ελπίδα και νόημα στη ζωή ανθρώπων με ψυχοκοινωνικά προβλήματα που έζησαν είκοσι ή τριάντα χρόνια στα ελληνικά ιδρύματα, στις γνωστές αποθήκες ανθρώπων. Εργαζόμενοι που δεν γνωρίζουν αν αύριο θα έχουν δουλειά ή αν θα υπάρχει ο ξενώνας ή το οικοτροφείο που εργάζονται καλούνται να προσφέρουν ασφάλεια και προοπτική στους ενοίκους των δομών. Εργαζόμενοι που χάνουν καθημερινά τα δικαιώματά τους καλούνται να υποστηρίξουν τα δικαιώματα των ασθενών τους. Και ο παραλογισμός δεν έχει τέλος…

Γνωρίζουμε ότι για τις εκάστοτε κυβερνήσεις οι κοινοτικές δομές είναι ένα “βάρος”. Εξάλλου, ποτέ δεν τις ήθελαν. Υποχρεώθηκαν να τις ανοίξουν μετά το “σκάνδαλο της Λέρου”, όταν αποκαλύφθηκαν οι μεσαιωνικές συνθήκες διαβίωσης των ψυχικά ασθενών στα ιδρύματα, και έκτοτε υποχρεώνονται από την Ε.Ε., που διέθεσε αρκετά χρήματα για την ψυχιατρική μεταρρύθμιση, να τις συντηρούν.

Να τις συντηρούν υποχρεώνονται και οι διοικήσεις των φορέων. Και γι αυτές έχουν γίνει “βάρος” οι κοινοτικές δομές, αφού η ασυνέπεια των κυβερνήσεων τις αναγκάζει να χρωστούν τεράστια χρηματικά ποσά σε εργαζόμενους, προμηθευτές, ιδιοκτήτες ακινήτων, ΙΚΑ κτλ.

Για τους εργαζόμενους δεν είναι “βάρος”. Είναι ο χώρος εργασίας τους, το “σπίτι” των ανθρώπων που φροντίζουν και υποστηρίζουν, το αποτέλεσμα των επίπονων και πολυετών προσπαθειών τους.

Και εδώ αρχίζει να περιπλέκεται το θέμα. Δεν θέλουμε να κλείσουν οι δομές, λέει η πολιτική ηγεσία του υπουργείου, δεν θέλουμε να κλείσουν οι δομές, λένε και οι διοικήσεις των φορέων. Αλλά ούτε οι μεν ούτε οι δε μπορούν να κάνουν κάτι. Ποιοι μπορούν; Οι εργαζόμενοι. Μόνο με τις θυσίες και την ανοχή των εργαζομένων δεν θα κλείσουν οι δομές! Ξεκίνησαν, λοιπόν, οι καθυστερήσεις στους μισθούς, μετά οι μειώσεις στον αριθμό του προσωπικού και, αναπόφευκτα, ήρθε η πτώση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών. Κάθε παράπονο, δυσαρέσκεια, διαμαρτυρία είχε πλέον απάντηση: “Προτιμάτε να κλείσουν οι κοινοτικές δομές και να επιστρέψουν οι ασθενείς στα ιδρύματα;”

Ο συναισθηματικός εκβιασμός απέδωσε για τέσσερα – πέντε χρόνια. Οι κοινοτικές δομές δεν έκλεισαν και οι ασθενείς δεν επέστρεψαν στα ιδρύματα. Μπορεί πολλές δομές να άρχισαν να μετατρέπονται σε ιδρύματα, αλλά αυτά είναι ψιλά γράμματα.

Κάπως έτσι φτάσαμε στο σήμερα και ήρθαν ακόμα πιο δύσκολες μέρες. Οι μέχρι τώρα θυσίες των εργαζομένων δεν ήταν αρκετές. Τώρα χρειάζονται και άλλα μέτρα. Ανακοινώθηκαν απολύσεις, μετατροπές συμβάσεων, μειώσεις μισθών. Αν αντέχεις να εργάζεσαι απλήρωτος για έξι μήνες -και δεν έχεις παραιτηθεί ή απολυθεί- τότε μπορείς να εργάζεσαι με τα μισά χρήματα και πιο εντατικά (για να κλείνεις τις τρύπες που δημιουργούνται από τη μείωση προσωπικού). Και αν αντέξεις να εργάζεσαι περισσότερο με τα μισά χρήματα, τότε ίσως στο μέλλον να μπορείς να ζήσεις και χωρίς δουλειά.

Όμως, φαίνεται ότι ούτε αυτά τα μέτρα αρκούν. Και τι άλλο να περικόψουν “για να μην κλείσουν οι κοινοτικές δομές και επιστρέψουν οι ασθενείς στα ιδρύματα”;

Την απάντηση έδωσε ο ευφάνταστος υπουργός Υγείας Ανδρέας Λοβέρδος, ο οποίος αποφάσισε να παρακρατείται μέρος των πενιχρών επιδομάτων και αναπηρικών συντάξεων των ασθενών είτε αυτοί φιλοξενούνται σε κοινοτικές δομές είτε περιθάλπονται σε ιδρύματα. Δεν έκανε διακρίσεις ο υπουργός: Ο ψυχικά ασθενής δεν χρειάζεται χρήματα ούτε στην κοινότητα ούτε στο ίδρυμα! Και επειδή οι μόνοι που πλήττονται από την απόφαση είναι οι ίδιοι οι ψυχικά ασθενείς, όπως αναμενόταν, δεν υπήρξαν αντιδράσεις.

Όχι μόνο δεν υπήρξαν αντιδράσεις, αλλά κάποιοι φορείς ΝΠΙΔ βιάστηκαν να “επεκτείνουν” την απόφαση Λοβέρδου στις δομές τους -και ας ισχύει προς το παρόν μόνο για τα ΝΠΔΔ. Βέβαια, είναι σίγουρο ότι το υπουργείο Υγείας δεν θα τους απογοητεύσει. Σύντομα οι άνθρωποι που έπαιρναν ένα μικρό επίδομα ή σύνταξη και μέχρι τώρα το διέθεταν για προσωπικά τους είδη και ανάγκες (ένα ρούχο ή ένα ζευγάρι παπούτσια, μια εκπαιδευτική ή θεραπευτική δραστηριότητα, μια έξοδος για έναν καφέ κτλ) θα είναι υποχρεωμένοι να το δώσουν “για να μην επιστρέψουν στα ιδρύματα”.

Τελικά, κάτι πήγε ανάποδα. Καταφέραμε να μετατρέψουμε την προσπάθεια για την ψυχοκοινωνική αποκατάσταση των ψυχικά ασθενών σε προσπάθεια επιβίωσης των δομών. Όχι της λειτουργίας των δομών, αλλά των κτηρίων. “Να μην κλείσουν οι κοινοτικές δομές”, αυτή είναι η αγωνία μας. “Να μην επιστρέψουν οι ασθενείς στα ιδρύματα”. Τι και αν σε λίγο δε θα μπορούμε να τους προσφέρουμε τίποτα περισσότερο από ένα πιάτο φαγητό και την ημερήσια δόση φαρμάκων; Τι και αν στο τέλος θα τους μείνει ένα κρεβάτι και ένας τοίχος για να κοιτάζουν;

Ξεχάσαμε ποια είναι η δουλειά μας. Ξεχάσαμε γιατί βγήκαν αυτοί οι άνθρωποι από τα ιδρύματα. Ξεχάσαμε και την ιστορία τους. Ήταν οι άνθρωποι χωρίς φωνή, χωρίς δικαιώματα. Τώρα που χάσαμε και εμείς τη φωνή μας και τα δικαιώματά μας δυσκολευόμαστε να διαχωρίσουμε τις ανάγκες τους από τις ανάγκες μας: “Κόψαμε και εμείς τον καφέ, ας τον κόψουν και αυτοί”, “Δεν μπορούμε να ψυχαγωγηθούμε εμείς, ας μην ψυχαγωγηθούν και αυτοί”. Εμείς και αυτοί. Αντί να διεκδικήσουμε μαζί τα δικαιώματά μας, θυσιάζουμε και αυτά μας απέμειναν “για να μην κλείσουν οι κοινοτικές δομές”. Έχουμε αναλάβει το ρόλο του κράτους, του υπουργείου Υγείας, των φορέων και χάσαμε το δικό μας.

Την απειλή ότι “θα κλείσουν οι κοινοτικές δομές και θα επιστρέψουν οι ασθενείς στα ιδρύματα” την ακούμε στους χώρους εργασίας μας όσο συχνά ακούμε από τα ΜΜΕ ότι “θα επιστρέψουμε στη δραχμή”. Αφού τελευταία σκέφτομαι πως αν συμβεί το ένα, σίγουρα θα συμβεί και το άλλο.