blog

Ανησυχίες των επιστημόνων για τις επιπτώσεις της λιτότητας στην υγεία των Ευρωπαίων πολιτών

Οι μεγάλες περικοπές στην Ευρώπη, πέρα από τις επιπτώσεις στο οικονομικό επίπεδο των πολιτών, συνιστούν παράλληλα και ένα πείραμα πάνω στην υγεία των ανθρώπων, με άγνωστες συνέπειες για το μέλλον, όπως αναφέρεται σε έρευνα του διεθνούς κύρους βρετανικού επιστημονικού περιοδικού “New Scientist”.

Όπως επισημαίνει το σχετικό άρθρο γνώμης του περιοδικού, με τίτλο «Τα κρυφά κόστη της λιτότητας», οι χώρες της ευρωζώνης έχουν ήδη αποτελέσει κλασικά παραδείγματα για το πόσο σοβαρές μπορεί να είναι οι συνέπειες της ύφεσης στο πεδίο της υγείας. Περί αυτού, επικαλείται σχετική έρευνα στο κορυφαίο ιατρικό περιοδικό “The Lancet”, τον προηγούμενο μήνα, που δείχνει ότι τα περιστατικά ψυχικών παθήσεων και αυτοκτονιών στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί κατακόρυφα λόγω της οικονομικής κρίσης, ορισμένες λοιμώδεις νόσοι κάνουν την επανεμφάνισή τους (ειδική αναφορά γίνεται για τα αυξημένα κρούσματα AIDS στην Ελλάδα), ενώ τα κρατικά συστήματα υγείας και πρόνοιας αντιμετωπίζουν ολοένα μεγαλύτερες δυσκολίες να ανταποκριθούν στο ρόλο τους λόγω ποικίλων ελλείψεων.

Το συνοδευτικό άρθρο του περιοδικού, με τίτλο «Το κόστος των περικοπών: Η τοξική γενετική κληρονομιά της λιτότητας», επισημαίνει πως οι ανωτέρω άμεσες συνέπειες της ύφεσης και της λιτότητας μπορεί να δώσουν τη θέση τους σε πιο μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία, με πιθανή διαχρονική αύξηση των εμφραγμάτων, των εγκεφαλικών, του άγχους και της κατάθλιψης.

Το παρατεταμένο στρες που προκαλείται από τις οικονομικές δυσκολίες, πυροδοτεί ή επιδεινώνει τους παραπάνω κινδύνους. Όπως αναφέρεται, «είναι δύσκολο να αρνηθεί κανείς ότι όσοι ανησυχούν για την ασφάλεια της θέσης εργασίας τους, του σπιτιού τους, της οικογένειάς τους και των περιουσιακών στοιχείων τους, δεν βιώνουν υψηλά επίπεδα στρες».

Το περιοδικό επισημαίνει πως «πολύ μελάνι έχει χυθεί σε διαφωνίες σχετικά με τα οικονομικά οφέλη της λιτότητας. Από την άλλη, οι συνέπειες της τελευταίας για την υγεία δεν έχουν σε μεγάλο βαθμό αναδειχτεί στο δημόσιο διάλογο, καθώς γίνεται η υπόθεση πως οι επιπτώσεις αυτές θα εξαλειφθούν όσο θα χαλαρώνει το σφίξιμο του ζωναριού».

Όμως το στρες φαίνεται να επιφέρει γενετικές τροποποιήσεις, που έχουν μακρόχρονες συνέπειες στην υγεία των πολιτών. Όπως υπογραμμίζεται, «το ψυχικό στρες που επιφέρει η οικονομική κρίση, μπορεί να ενεργοποιήσει γονίδια που απειλούν την μακροπρόθεσμη υγεία των μελλοντικών γενεών».

Νέες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι το παρατεταμένο στρες προκαλεί τέτοιες μεταβολές στα γονίδια, που τροφοδοτούν την χρόνια εσωτερική φλεγμονή στον οργανισμό λόγω της δυσλειτουργίας του ανοσοποιητικού συστήματος. Αυτή η φλεγμονή, με τη σειρά της, ανοίγει το δρόμο ή αυξάνει τον προϋπάρχοντα κίνδυνο για καρδιαγγειακές και άλλες παθήσεις, ακόμα και για καρκίνο.

Ήδη υπάρχουν ιστορικά στοιχεία που δείχνουν ότι η ανεργία φέρνει αυξημένα ψυχικά προβλήματα και εμφράγματα. Μια ολλανδική μελέτη που κάλυψε σχεδόν δύο αιώνες (1815 – 2000) συμπέρανε ότι οι γενιές των ανθρώπων που γεννιούνται εν μέσω ύφεσης, εμφανίζουν αφύσικα υψηλά ποσοστά πρόωρων θανάτων.

Όπως έχουν δείξει πειράματα σε ζώα, η αιτία φαίνεται πως είναι ότι, στη διάρκεια των περιόδων κρίσης, ο εγκέφαλος και το νευρικό σύστημα πλημμυρίζουν το σώμα με ορμόνες του στρες όπως η κορτιζόλη. Αυτές οι ορμόνες, με τη σειρά τους, επιφέρουν βιοχημικές μεταβολές στα κύτταρα, οι οποίες ενεργοποιούν εκείνα τα γονίδια που υποδαυλίζουν τη χρόνια φλεγμονή. «Η σχέση ανάμεσα στο χρόνιο στρες και στην ασθένεια είναι πλέον ξεκάθαρη», σύμφωνα με την Τέρι Μόφιτ του πανεπιστημίου Ντιουκ των ΗΠΑ.

Ακόμα, αν οι γυναίκες βιώνουν στρες στη διάρκεια της εγκυμοσύνης τους, υπάρχει πιθανότητα να προκληθεί αναπρογραμματισμός της ανάπτυξης του εμβρύου, σύμφωνα με τη Βιβέτ Γκλόβερ του Imperial College του Λονδίνου, η οποία τονίζει ότι «όλο και περισσότερες έρευνες δείχνουν τις επιπτώσεις του προγεννητικού στρες για την μακροπρόθεσμη ανάπτυξη των παιδιών. Είναι πιθανό ότι αν οι άνθρωποι αισθάνονται πιο αγχωμένοι εξαιτίας της λιτότητας, της ανεργίας κ.α., αυτό θα έχει επιζήμιες συνέπειες για την επόμενη γενιά».

Η Ιζαμπέλ Μανσουί του Ομοσπονδιακού Ινστιτούτου Τεχνολογίας (ΕΤΗ) της Ζυρίχης επισημαίνει πως «αν και δεν έχει αποδειχτεί με απτά στοιχεία, είναι πολύ πιθανό ότι η λιτότητα μπορεί να έχει συνέπειες διαρκείας επί πολλές γενιές», καθώς, σύμφωνα με τα πειράματά της, οι επιπτώσεις του στρες στα ποντίκια διαρκούν για τρεις διαδοχικές γενιές.

Τέλος, ο Ντέιβιντ Στάκλερ του πανεπιστημίου της Οξφόρδης αναφέρει ότι στην περίοδο του κλεισίματος πολλών κρατικών εργοστασίων και των γρήγορων και μαζικών ιδιωτικοποιήσεων στη Ρωσία, στη δεκαετία του ΄90, οι θάνατοι των πολιτών αυξήθηκαν σημαντικά. Αντίθετα, στη γειτονική Λευκορωσία, όπου οι ιδιωτικοποιήσεις υλοποιήθηκαν με πιο σταδιακό τρόπο, οι θάνατοι αυξήθηκαν μόνο οριακά.

«Ένα γενικό μήνυμα», όπως υπογραμμίζει ο βρετανός επιστήμονας, «είναι ότι δύο από τους πιο σημαντικούς παράγοντες που καθορίζουν την υγεία μιας κοινωνίας, είναι η στέγαση και οι θέσεις εργασίας. Αποτελούν τους βασικούς στυλοβάτες. Αν τους αφαιρέσει κανείς, η υγεία υποφέρει».

Πηγή: left.gr

12/04 Ημέρα Δράσης για την Ψυχική Υγεία, την Αντιμετώπιση των Εξαρτήσεων και την Πρόληψη

ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΕΝΩΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΜΑΣ ΚΑΙ ΟΧΙ ΤΑ ΜΝΗΜΟΝΙΑ

Είμαστε οι εργαζόμενοι στον ΟΚΑΝΑ, το 18 ΑΝΩ, τα Κέντρα Πρόληψης, το πρόγραμμα Ψυχαργώς.

Είμαστε αυτοί που προσπαθούμε, σε συνθήκες άγριας οικονομικής και κοινωνικής κρίσης, να βοηθήσουμε τους εξαρτημένους στην πορεία προς τη θεραπεία. Αυτοί που προσπαθούμε για την κοινωνική επανένταξη, την υποστήριξη και τη θεραπεία παιδιών και ενηλίκων με ψυχικές διαταραχές, ενάντια στην ασυλοποίηση. Αυτοί που δουλεύουμε καθημερινά ενάντια στην εξάρτηση με γονείς, εκπαιδευτικούς, και νέους.

Είμαστε η φωνή όσων δεν έχουν φωνή, των ευάλωτων ομάδων που η πολιτική της κυβερνητικής τρόικας προορίζει για τον κοινωνικό Καιάδα: Οι περικοπές στους προϋπολογισμούς του ΟΚΑΝΑ, των δομών του Ψυχαρχώς και των Κέντρων Πρόληψης έχουν ως αποτέλεσμα εργαζόμενοι 6, 8 και 11 μήνες απλήρωτοι να κρατούν τις δομές ζωντανές, οι υπηρεσίες μας να υπολειτουργούν και να απειλούνται με κλείσιμο, οι άνθρωποι που εξυπηρετούμε να κινδυνεύουν να βρεθούν στο δρόμο, στο περιθώριο, σε νέα «άσυλα» και «κέντρα κράτησης», με τον κίνδυνο υποτροπής εξυπηρετούμενων στην Ψυχική Υγεία και την Αντιμετώπιση των Εξαρτήσεων να ενισχύεται σημαντικά από αυτή την κατάσταση.

Εργαζόμενοι και σωματεία της Πρόληψης, της Αντιμετώπισης της Εξάρτησης και της Ψυχικής Υγείας έχουμε συναντηθεί εδώ και αρκετούς μήνες, έχουμε κάνει μαζικές διαδηλώσεις και παραστάσεις στο Υπουργείο Υγείας, στο Υπουργείο Οικονομικών, στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, στη Βουλή, έχουμε απευθυνθεί στην κοινωνία κι έχουμε δεχθεί την αλληλεγγύη συμπολιτών μας κι άλλων εργαζομένων.

Η συνεχιζόμενη εγκληματική πολιτική περικοπών του κοινωνικού κράτους, η αδιαφορία για τους εργαζόμενους που δουλεύουν απλήρωτοι, οι συνεχείς καθυστερήσεις να δοθεί μία οριστική και αξιοπρεπής λύση, οι υποκριτικές μεταθέσεις ευθυνών από Υπουργείο σε Υπουργείο, η υποδοχή μας στο Υπουργείο Υγείας με χημικά και ξύλο δεν μας αφήνουν άλλη επιλογή από το να συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε, να διεκδικούμε και να ασκούμε πιέσεις για όσο χρειαστεί.

Στις 12 Απρίλη συναντιόμαστε πάλι! Απεργούμε, διαδηλώνουμε, διεκδικούμε!

· Αγωνιζόμαστε για την αξιοπρέπεια και το δικαίωμα όσων απευθύνονται στις υπηρεσίες μας να έχουν δημόσια, δωρεάν και ποιοτική φροντίδα.
· Αγωνιζόμαστε για τη δική μας συλλογική, εργασιακή και προσωπική επιβίωση και αξιοπρέπεια.

Την Παρασκευή 12/04:

-Συγκέντρωση στο ΥΥΚΑ στις 10.00πμ για τα σωματεία Απεξάρτησης και Ψυχικής Υγείας
-Συγκέντρωση στο Υπουργείο Εσωτερικών στις 9.30 για το Σωματείο Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης
-Συνάντηση όλων των Σωματείων στο Υπουργείο Οικονομικών
-Κοινή πορεία ως τη Βουλή και κατόπιν ως το Υπουργείο Υγείας

Σύλλογος Εργαζόμενων ΟΚΑΝΑ
Σ.Ε.Ψ.Α.Ε.Κ.Ο.
Σωματείο Εργαζόμενων Περιβολάκι
Σωματείο Εργαζόμενων στα Κέντρα Πρόληψης
Σωματείο Εργαζόμενων ¨ΠΥΞΙΔΑ¨ Ηπείρου
Εργαζόμενοι 18ΑΝΩ
Σύλλογος Εργαζόμενων ΚΕΘΕΑ
Σωματείο Εργαζομένων Συλλόγου Ατόμων με Αυτισμό Νομού Λάρισας
Σωματείο Εργαζόμενων στην ΕΔΡΑ

Το “Αν όχι εσύ ποιος” είναι μια πρωτοβουλία της Ζωντανής Βιβλιοθήκης

Σας προτείνουμε να αναπαράξετε και να διαδώσετε τα κείμενα που βρίσκονται το τέλος αυτού του ποσταρίσματος.

Παρακαλούμε να αναφέρετε πάντα τις πηγές. Η απόδοση, επεξεργασία και προσαρμογή στα ελληνικά του “WHO, IF NOT YOU?” (www.unitedagainstracism.org) έγινε συλλογικά από τα μέλη της Ζωντανής Βιβλιοθήκης.

Περισσότερες πληροφορίες στην ιστοσελίδα humanlibrary.gr

10 ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΣΕ ΕΠΙΘΕΣΕΙΣ ΡΑΤΣΙΣΤΙΚΗΣ ΒΙΑΣ

Τι μπορείς να κάνεις όταν είσαι μάρτυρας σε μια ρατσιστική επίθεση;

Αυτός ο κατάλογος συνοψίζει τα πιο σημαντικά βήματα για μια θαρραλέα παρέμβαση:

1. Να είσαι προετοιμασμένος/προετοιμασμένη.

Σκέψου μια κατάσταση στην οποία ένα άτομο απειλείται ή υφίσταται επίθεση. Φαντάσου πώς θα αισθανθείς και τι θα μπορούσες να κάνεις για να βοηθήσεις.

2. Μείνε ήρεμος/ήρεμη.

Συγκεντρώσου σε ό, τι έχεις φανταστεί στο βήμα 1. Μην αφήσεις το φόβο ή το θυμό να σου αποσπάσει την προσοχή.

3. Δράσε αμέσως.

Αντέδρασε γρήγορα και μην περιμένεις μέχρι να βοηθήσουν άλλοι άνθρωποι. Όσο περισσότερο διστάζεις, τόσο πιο δύσκολο γίνεται να παρέμβεις.

4. Φέρε βοήθεια.

Χρησιμοποίησε το κινητό σου τηλέφωνο για να καλέσεις την αστυνομία (βεβαιώσου ότι έχεις στη λίστα των επαφών σου τους απαραίτητους αριθμούς). Μέσα στο λεωφορείο: Ενημέρωσε τον/την οδηγό. Στο δρόμο: Φώναξε δυνατά. Εάν δεν είσαι βέβαιος/βέβαιη τι είναι καλύτερο να φωνάξεις, το “ΦΩΤΙΑ” σίγουρα τραβάει αμέσως την προσοχή.

5. Τράβα την προσοχή.

Απευθύνσου στους/στις επιβάτες και στους/στις θεατές του περιστατικού άμεσα και προσωπικά: “Κύριε εσείς, με το μπλε σακάκι, σας παρακαλώ ενημερώσετε τον οδηγό!” Να μιλάς δυνατά! Η φωνή σου θα σε κάνει να νιώσεις αυτοπεποίθηση και θα ενθαρρύνει και άλλους να παρέμβουν επίσης.

6. Υποστήριξε το θύμα.

Κράτα οπτική επαφή με το θύμα για να νιώσει σίγουρο ότι είσαι εκεί για να το βοηθήσεις.

7. Ενόχλησε το δράστη.

Φώναξε δυνατά. Προσπάθησε τουλάχιστον, ακόμα κι αν δεν μπορείς να βγάλεις ήχους.

8. Ποτέ μη χρησιμοποιείς βία.

Μη χρησιμοποιείς όπλα. Μην αγγίζεις το δράστη. Αυτό μπορεί να αυξήσει την επιθετικότητα του/της ή να κλιμακώσει την κατάσταση.

9. Μην προκαλείς το δράστη.

Μην του/της απευθύνεσαι άμεσα, καθώς οι παριστάμενοι μπορεί να νομίσουν ότι γνωριζόσαστε. Μην χρησιμοποιήσεις υβριστικούς χαρακτηρισμούς, γιατί αυτό μπορεί να στρέψει τους παριστάμενους εναντίον σου. Μην καρφώνεις το βλέμμα σου στο δράστη. Αυτό θα μπορούσε να τον/την κάνει πιο επιθετικό/επιθετική.

10. Κάλεσε την αστυνομία.

Μην κοιτάς μόνο, αλλά παρατήρησε προσεκτικά τη σκηνή και προσπάθησε να κρατήσεις στη μνήμη σου το πρόσωπο, τα ρούχα του δράστη και την οδό διαφυγής. Κατάγγειλε το περιστατικό στην αστυνομία και βοήθησε ως μάρτυρας. Η κλήση σου στην Άμεση Δράση μπορεί να είναι ακόμη και ανώνυμη. Σημείωσε τον αριθμό της θέσης του/της χειριστή/ριας που θα σου δηλώσουν στην αρχή του τηλεφωνήματος (πχ: θέση 5). Αν αργήσουν ή δεν εμφανιστούν οι αστυνομικοί, τηλεφώνησε ξανά και ζήτα τον επόπτη βάρδιας. Ανάφερέ του τα γεγονότα και ρώτα γιατί δεν ανταποκρίθηκε εγκαίρως η αστυνομία στην κλήση σου. Μείνε στο σημείο του συμβάντος και εφόσον το επιθυμείς δώσε τα στοιχεία σου στην αστυνομία για να καταθέσεις και επίσημα σαν μάρτυρας.

Στη συνέχεια ενημέρωσε κάποια από τις οργανώσεις που συμμετέχουν στο δίκτυο καταγραφής της ρατσιστικής βίας, κάνοντας πλήρη περιγραφή όλων των γεγονότων.

Κάλεσε το ΕΚΑΒ αν το θύμα έχει υποστεί τραύματα και μείνε μαζί του, μέχρι ασθενοφόρο να το παραλάβει ή συνόδευσε το στο νοσοκομείο.

Ενημέρωσε το θύμα ότι έχει δικαίωμα να καταγγείλει το γεγονός και φέρε το σε επαφή με τις αντίστοιχες οργανώσεις και την απαραίτητη νομική βοήθεια.

Τέλος: δείξε θάρρος, γιατί αν όχι εσύ, τότε ποιος;

Ένα κλικ εδώ για το pdf  “Αν όχι εσύ, ποιός; Πώς μπορείς να παρέμβεις όταν γίνεσαι μάρτυρας ρατσιστικών επιθέσεων” (5 σελίδες)

Ένα κλικ εδώ για το pdf “10 Συμβουλές για την Παρέμβαση του ενεργού πολίτη σε επιθέσεις ρατσιστικής βίας” (2 σελίδες)

Πηγή: TVXS

Η εκπαίδευση ως απάντηση στον φασισμό

Του Νίκου Μίχου

Η Χρυσή Αυγή μπαίνει πλέον στα σχολεία. Με «κατηχητικά», με «μαθημάτα ελληνικής ιστορίας», με την προσέλκυση νέων και με άλλες «εμπνευσμένες» μεθόδους. Την ίδια στιγμή, σωματεία εκπαιδευτικών αρχίζουν την αντιφασιστική δράση μέσα στα σχολεία εκπαιδεύοντας τους μαθητές γύρω από το φαινόμενο του ναζισμού, του ρατσισμού και της μισαλλοδοξίας και της αλληλεγγύης. Στο πλαίσιο αυτό, καθηγητές, ψυχολόγοι και ακαδημαϊκοί έχουν την πεποίθηση ότι η παιδεία που δέχονται οι μαθητές στην Ελλάδα δεν προωθεί τα αντιναζιστικά ιδεώδη, αλλά ίσως σε κάποιο βαθμό να ενέχει εθνικιστικά πρότυπα. Έτσι, αυτό το διήμερο (χθες και σήμερα) πραγματοποιούν στα Προπύλαια του Πανεπιστημίου Αθηνών ένα συνέδριο για την ενημέρωση γύρω από την διδασκαλία ιστορικών θεμάτων σχετικών με το φαινόμενο του φασισμού και για την αντιμετώπιση τέτοιων αντιλήψεων και πρακτικών που εμφανίζονται στο σχολικό περιβάλλον.

Γιατί έχει απήχηση;

Σύμφωνα με τους ακαδημαϊκούς, η Χρυσή Αυγή έχει καθαρά αντισυστημικό χαρακτήρα, κάτι που η κοινωνία πρέπει να κατανοήσει εφόσον θέλει να την αντιμετωπίσει αποτελεσματικά.

«Ο Χίτλερ δεν κυβερνά με υπουργικό συμβούλιο. Κυβερνά με την αρχή του ηγέτη και με την άμεση σχέση με τα κομματικά όργανα. Είναι μια αντισυστημική προσέγγιση διακυβέρνησης», τονίζει ο Ευάνθης Χατζηβασιλείου, αναπληρωτής καθηγητής Ιστορίας του ΕΚΠΑ. «Μόνο στην Ελλάδα προσποιούμαστε ότι ο χιτλερισμός είναι συστημικό φαινόμενο. Αντιθέτως πρόκειται για ένα νεολαιίστικο κίνημα. Και έχει μεγάλο ενδιαφέρον να εξετάσουμε το γιατί η πιο προχωρημένη νεολαία της δεκαετίας του 1920, αυτή της Γερμανίας, προσελκύεται από έναν γελοίο, όπως ο Χίτλερ», προσθέτει ο ίδιος.

Δίνοντας μια απάντηση, εξηγεί: «Αυτό γιατί η απελευθερωμένη βία, η αίσθηση παντοδυναμίας και το εσχατολογικό στοιχείο είναι γοητευτικά για την νεολαία. Τα ίδια στοιχεία παρουσιάζει και η Χρυσή Αυγή. Και επειδή η ακροαριστερά εμφανίζει συστημικά στοιχεία της κοινωνίας μέσα της, ίσως για αυτό η νεολαία προσεγγίζει την ακροδεξιά».

Μάλιστα η παιδοψυχολόγος, Τζένη Σουμάκη, εξηγεί ότι στην εφηβική ηλικία ο ψυχισμός του ανθρώπου προσφέρει έντονες συναισθηματικές εκρήξεις εξαιτίας των σωματικών μεταβολών που συμβαίνουν στον ανθρώπινο οργανισμό.

Οι συναισθηματικές εκρήξεις αυτές μπορούν να είναι βίαιες όταν ο έφηβος αισθάνεται πανικό και απειλή αφανισμού, το οποίο είναι πολύ φυσιολογικό να συμβαίνει. Είναι φυσιολογικό, διότι σε αυτή την ηλικία πραγματοποιείται ο ψυχολογικός αποχωρισμός από τους γονείς – γεγονός απαραίτητο για την μετέπειτα ζωή και την κατάκτηση κοινωνικής και σεξουαλικής ταυτότητας – όπως και η συνειδητοποίηση ότι οι γονείς δεν είναι τέλειοι.

Έτσι ο νέος ωθείται στην αναζήτηση άλλων προτύπων, που του είναι εύκολο να βρει στην «ομάδα» στην οποία συμμετέχει ώστε να εξασφαλίσει ταυτότητα, υποστήριξη από την απώλεια της οικογένειας και κάλυψη των ναρκισσιστικών αναγκών του. «Ο νέος θα προσαρμοστεί πλήρως στην ομάδα, γιατί ξέρει ότι όσοι είναι διαφορετικοί εκεί μέσα δεν επιβιώνουν», σχολιάζει η παιδοψυχολόγος.

«Ενώ, όμως, η βία των νέων είναι φυσιολογική, η κοινωνία παρουσιάζει δυσανεξία στην βία των νέων και προσπαθεί να την καταστείλει βίαια διαιωνίζοντας ένα φαύλο κύκλο», αναφέρει η κ. Σουμάκη.

Στην διαιώνιση του εθνικιστικού ήθους συμβάλει και το ότι «καμία άλλη χώρα δεν αξιοποιεί τους προγόνους της τόσο πολύ εμπορικά», σύμφωνα με τον Νίκο Μπιργαλιά, επίκουρο καθηγητή Ιστορίας.

Απάντηση;

«Το προφανές είναι ότι ο νεοναζισμός είναι παρών στα σχολεία. Το έδειξε η επίθεση σε στέκι μεταναστών στην Λάρισα από μαθητές, ο λυκειάρχης της Ιεράπετρας που συμμετείχε σε τάγματα εφόδου και η εκπαιδευτικός της Χίου που στοχοποιήθηκε από φασιστική φυλλάδα», αναφέρει ο Κωστής Παπαϊωάννου, εκπαιδευτικός, πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και εκπρόσωπος του Δικτύου καταγραφής Ρατσιστικής Βίας.

«Αυτό που βιώνουμε όμως δεν είναι μια πρόσκαιρη αναταραχή αλλά αποτέλεσμα χρόνιας κυοφορίας», σχολιάζει ο ίδιος, επισημαίνοντας ότι η κοινωνική κινητικότητα είναι καθοδική αυτή την περίοδο συμπαρασύροντας τους νέους με αναρίθμητα μεταπτυχιακά. Αυτοί δεν βλέπουν πια την άνοδο στην κοινωνία να συνοδεύεται από το επίπεδο παιδείας. «Είναι έντονη πια η γοητεία που ασκεί ο φασισμός στα προαύλια των σχολείων. Εκεί πρέπει να δοθεί η μάχη», συμπληρώνει.

Για να δοθεί απάντηση στο πρόβλημα, πρέπει να ενισχυθεί η εκπαίδευση. Αυτό μπορεί να γίνει μέσω της ενασχόλησης στην εκπαίδευση με την λογοτεχνία και την τέχνη. «Πρέπει να ξαναβρούμε τις κοινότητες της οικειότητας μέσα από αυτές τις πρακτικές», τονίζει ο Αντώνης Λιάκος, καθηγητής Ιστορίας του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, ο οποίος συμπληρώνει ότι η εκπαίδευση είναι το ισχυρό όπλο που έχει η κοινωνία απέναντι στον φασισμό. «Η αποχή από τα μαθήματα δεν είναι η λύση γιατί παύει την εκπαιδευτική διαδικασία. Μέσω αυτής πρέπει να πολεμήσουμε», εξηγεί.

«Πρέπει να είμαστε μετριοπαθείς ώστε να αναστείλουμε την Χρυσή Αυγή», πιστεύει ο Ευάνθης Χατζηβασιλείου. «Πρέπει να προσφέρουμε ενημέρωση: γνώση και όχι φτηνό ακτιβισμό. Η βία του τύπου “τσακίστε τους φασίστες” διεθνώς έχει δείξει ότι φέρει τα αντίθετα αποτελέσματα: η μέθοδος αντίδρασης δεν γίνεται να είναι ίδια με αυτή του φασισμού».

Πηγή: The Press Project

Γκρεμίστε τα (δημόσια) σχολεία ή αλλιώς, οι εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις του ΔΝΤ

της Φραγκίσκας Μεγαλούδη

Η εκπαίδευση, έλεγε ο Νέλσον Μαντέλα, είναι το όπλο για να αλλάξεις τον κόσμο. Στα χρόνια του νεοφιλελευθερισμού όμως, η εκπαίδευση ( ή μάλλον η διάλυση της) έχει γίνει το όπλο για να φτιάξεις ένα κόσμο στα μέτρα σου.

Ένα κόσμο όπου τα διεθνή αρπακτικά δίνοντας βαθμούς και πιστώσεις δένουν τις μοίρες των λαών δημιουργώντας στρατιές αναλώσιμων και κακοπληρωμένων εργατών στο όνομα των σιδηρών κανόνων της νεοφιλελεύθερης οικονομίας.

Εκπαίδευση για λίγους

Το πρόγραμμα της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης ως αντάλλαγμα δανείων, που επιβάλουν οι διεθνείς πιστωτές σε όποια χώρα κληθούν να επέμβουν είναι σχεδόν παντού το ίδιο: περικοπές μέχρι και 50% στις εκπαιδευτικές δαπάνες, πάγωμα των μισθών, απολύσεις και όριο στον αριθμό των δασκάλων που μπορεί να προσλάβει η κάθε χώρα.

Η συνταγή αυτή έχει άμεσα αποτελέσματα : 72 εκατομμύρια παιδιά στον αναπτυσσόμενο κόσμο δεν πάνε ποτέ σχολείο, δεκάδες εκατομμύρια δεν ολοκληρώνουν ποτέ τη βασική εκπαίδευση, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των υπολοίπων, διδάσκεται σε τάξεις 40 και 80 παιδιών χωρίς σχολικά βιβλία, διδακτικό υλικό και συχνά χωρίς δασκάλους.

Ακόμα και στις πλούσιες ΗΠΑ τα ποσοστά των μαθητών που αποφοιτούν από το λύκειο φανερώνουν μια άλλη πραγματικότητα. Ενώ οκτώ στους δέκα λευκούς μαθητές απέκτησαν απολυτήριο λυκείου το 2011, ανάμεσα στους μαύρους μαθητές μόνο έξι στους δέκα αποφοίτησαν ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στους ισπανικής καταγωγής μαθητές είναι πέντε στους δέκα.

Σχολεία χωρίς δασκάλους

Στην Αφρική η εκπαιδευτική πολιτική που ακολουθήθηκε από το ΔΝΤ οδήγησε στην πλήρη κατάρρευση του ήδη αδύναμου εκπαιδευτικού συστήματος. Με στόχο τον έλεγχο των δαπανών των τοπικών κυβερνήσεων ώστε αυτές να είναι σε θέση να αποπληρώσουν τα δάνεια τους, το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα επέβαλλαν μείωση των δαπανών της παιδείας και πάγωμα των προσλήψεων και των μισθών των δασκάλων.

Στο Μαλάουι οι περικοπές αυτές είχαν ως αποτέλεσμα μόνο τρία στα δέκα παιδιά να τελειώνουν την βασική εκπαίδευση ενώ από τους 90.000 δασκάλους που υπολογίζεται ότι έχει ανάγκη η χώρα, μόνο 40.000 υπηρετούν, με περίπου 2000 να εγκαταλείπουν τις θέσεις τους κάθε χρόνο.

Στην Μοζαμβίκη το ΔΝΤ επενέβη και απαγόρευσε στην κυβέρνηση να αυξήσει τους μισθούς των δασκάλων, όταν αυτή προσπάθησε να αυξήσει τον κατώτατο μισθό.

Στη Σιέρα Λεόνε ενώ η Παγκόσμια Τράπεζα έδωσε δάνειο στην κυβέρνηση για να χτίσει σχολικά κτήρια, το ΔΝΤ απαγόρευσε να προσληφθούν δάσκαλοι ενώ απαίτησε μέρος του δανείου να χρησιμοποιηθεί για την αποπληρωμή των χρεών. Το αποτέλεσμα ήταν να χτιστούν οι αίθουσες αλλά να παραμείνουν άδειες καθώς δεν υπήρχαν δάσκαλοι να διδάξουν αλλά ούτε κ χρήματα να αγοραστούν βιβλία. Το υπουργείο για να αντιμετωπίσει τις ελλείψεις δασκάλων όρισε ανώτατο αριθμό παιδιών που μπορούν να φοιτήσουν στα σχολεία. Έτσι πολλά παιδιά πάνε πρώτη μέρα στο σχολείο μόνο για να βρουν τις πόρτες κλειστές καθώς δεν έχουν δικαίωμα εγγραφής.

Παιδεία στους νόμους της αγοράς

Η Λατινική Αμερική, με αρχή το Χιλιανό πραξικόπημα του 73, υπήρξε το εργαστήριο για τα πειράματα των συνταγών του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας. Οι δομικές αλλαγές που επεβλήθησαν επέβαλλαν ιδιωτικοποιήσεις, ελευθερία κεφαλαίων, εκμηδένιση κοινωνικού κράτους και περικοπές δαπανών στο χώρο της υγείας και της εκπαίδευσης.

Στη Χιλή, ήδη από τα χρόνια του Πινοσέτ, η εθνική δωρεάν παιδεία έχει αντικατασταθεί από ένα σύστημα ιδιωτικής εκπαίδευσης χρηματοδοτούμενης μέσω των κουπονιών. Το κράτος δεν χρηματοδοτεί την εκπαίδευση και η οικονομική ενίσχυση των σχολείων εξαρτάται από τον αριθμό των μαθητών τους. Στηρίζεται σχεδόν αποκλειστικά στο σύστημα παροχής χρηματικών κουπονιών, τα οποία οι γονείς μπορούν να εξαργυρώσουν σε σχολείο της επιλογής τους. Αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής, είναι η πλειοψηφία να επιλέγει ιδιωτικά σχολεία τα οποία έτσι χρηματοδοτούνται άμεσα από το κράτος μέσω των κουπονιών ενώ τα δημόσια σχολεία υποβαθμίζονται και σταδιακά κλείνουν. Όσοι δεν έχουν τη δυνατότητα να φοιτήσουν στα ιδιωτικά σχολεία ή δεν γίνουν δεκτοί, καταλήγουν στα φτωχά δημόσια τα οποία υπολειτουργούν. Με αυτό τον τρόπο το 45% των μαθητών που φοιτούν τελικά στα δημόσια σχολεία δεν λαμβάνουν ικανοποιητική εκπαίδευση ενώ οι περισσότεροι από αυτούς δεν έχουν πρόσβαση στο πανεπιστήμιο.

Η ανώτατη εκπαίδευση στη χώρα έχει γίνει πλέον ταξική, καθώς τα πανεπιστημιακά δίδακτρα είναι ανάμεσα στα υψηλότερα στον κόσμο. Ο μόνος τρόπος χρηματοδότησης των σπουδών είναι τα φοιτητικά δάνεια τα οποία όμως συχνά ξεπερνούν τα 40.000 δολάρια, ποσά που ένας μη προνομιούχος φοιτητής δεν θα μπορέσει ποτέ να αποπληρώσει.

Και αν η Χιλή είχε ανάπτυξη πρέπει κανείς να αναλογιστεί το τίμημα με το οποίο αναπτύχθηκε. Η χώρα είναι πρώτη σε κοινωνικές ανισότητες ανάμεσα στις χώρες του ΟΟΣΑ, εν μέσω κατηγοριών ότι ο δεξιός πρόεδρος έδωσε ψεύτικα ποσοστά για τον αριθμό όσων ζουν κάτω από τα όρια της φτώχειας. Μπορεί η μείωση της ανεργίας να υπήρξε εντυπωσιακή, ένας στους τρείς όμως εργάζεται με μερική απασχόληση, το 30% των εργαζομένων δεν έχει ασφάλιση και οι διαφορές στους μισθούς είναι από τις υψηλότερες στον δυτικό κόσμο.

Η χαμένη γενιά της Ασίας

Η Ασιατική κρίση του 1997, έδειξε για άλλη μια φορά ότι οι πιστωτές δεν είχαν μάθει τίποτα από τις χαμένες δεκαετίες της Λατινικής Αμερικής.

Η οικονομική κρίση της Ασίας πολύ γρήγορα μετατράπηκε σε μείζονα κοινωνική και θεσμική κρίση. Ο χώρος της εκπαίδευσης χτυπήθηκε άμεσα. Οι κυβερνήσεις της Ταϊλάνδης και της Ινδονησίας προχώρησαν-υπο τις πιέσεις του Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας- σε δραματικές περικοπές στο χώρο της παιδείας.

Στην Ινδονησία όπου 20 εκατομμύρια άνθρωποι βρέθηκαν κάτω από τα όρια της φτώχειας, σχεδόν 1.5 εκατομμύριο παιδιά εγκατέλειψαν το σχολείο. Στην Ταϊλάνδη το 1998 σχεδόν 700 χιλιάδες παιδιά δεν θα ολοκληρώσουν ποτέ το δημοτικό σχολείο, ενώ το ένα τρίτο των μαθητών θα εγκαταλείψει το γυμνάσιο.

Πολλά από τα παιδιά αυτά θα καταλήξουν στους δρόμους ή θα προωθηθούν στην πορνεία που εκείνη την περίοδο τα ποσοστά της θα τριπλασιαστούν.

Στην Ινδονησία οι μισθοί των δασκάλων θα μειωθούν κατά δύο τρίτα, τα σχολικά γεύματα θα καταργηθούν και τα βιβλία δεν θα φτάσουν ποτέ στα περισσότερα σχολεία της χώρας.

Τα διαρθρωτικά προγράμματα της ΝΑ Ασίας έβαλαν τις βάσεις για την πλήρη ιδιωτικοποίηση της εκπαίδευσης αποκλείοντας εκατοντάδες χιλιάδες φτωχά παιδιά από τα σχολεία.

Μια ολόκληρη γενιά καταδικάστηκε να γίνει φτηνά και αναλώσιμα εργατικά χέρια χωρίς μόρφωση και χωρίς κανένα δικαίωμα σε παροχές και επιδόματα.

Η δημόσια δωρεάν εκπαίδευση είναι κοινό αγαθό και δικαίωμα. Σε εποχές κρίσης η πρόκληση δεν είναι το ξεπούλημα της στα χέρια ιδιωτών και η απαξίωση της, αλλά η στήριξη των δημοσίων ιδρυμάτων με διαφανείς διαδικασίες ώστε να γίνουν πιο αποτελεσματικά και προσιτά σε όλο τον πληθυσμό.

Ο πόλεμος όμως εναντίον των λαών και κάθε δημόσιου αγαθού έχει ήδη ξεκινήσει.