Apr 272016
 

163D09E7-471D-4D48-8B64-72BE432DEBB5

… για ό,τι γιορτάζεις, με όποιον τρόπο το γιορτάζεις. Ευχές για ένα διάλλειμα από την κανονικότητα, για περισυλλογή με νόημα, για παρουσία αγαπημένων ανθρώπων και μοιρασιά.

Apr 252016
 

kethea sms

Στείλτε ένα sms ώστε όλο και περισσότεροι να στηρίξουν την προσπάθειά του ΚΕΘΕΑ. Προσοχή: για να είναι έγκυρο το sms, πρέπει να σταλεί μεταξύ Δευτέρας 25/4 (9.00 πμ) και Κυριακής 1/5 (9μμ).
—————
Στήριξε τους ανθρώπους που αγωνίζονται για μια ζωή μακριά από τη χρήση και τη φυλακή, στέλνοντας ένα sms με τη λέξη ΚΕΘΕΑ ή KETHEA στο 19454. Κάθε sms, αξίας 1€ (+ΦΠΑ), θα ενισχύσει την προσπάθεια του θεραπευτικού προγράμματος ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ για φυλακισμένους και αποφυλακισμένους χρήστες, με την αγορά ενός αυτοκινήτου.

Το αυτοκίνητο θα συνδέσει 4 σωφρονιστικά καταστήματα διαφορετικών περιοχών της Βόρειας Ελλάδας, όπου δραστηριοποιείται το ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ, και το Κέντρο Υποδοχής και Επανένταξης του στη Θεσσαλονίκη.

Μέσα από την υπηρεσία ΠΡΟΣΦΕΡΩ οι συνδρομητές όλων των εταιρειών κινητής τηλεφωνίας μπορούν να συμβάλουν στην προσπάθεια εκατοντάδων κρατούμενων χρηστών για μια δεύτερη ευκαιρία στη ζωή και ομαλή επανένταξη στην κοινωνία.

Το ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΕΘΑΣ

Το ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ προσφέρει συμβουλευτικές και θεραπευτικές υπηρεσίες υψηλών προδιαγραφών στα σωφρονιστικά καταστήματα της Β. Ελλάδας αλλά και μετά την αποφυλάκιση. Αναπτύσσει επίσης δράσεις ενάντια στο στιγματισμό που συνοδεύει την εξάρτηση, τον εγκλεισμό και την απουσία στέγης. Με τη λειτουργία Συμβουλευτικών Κέντρων εντός των καταστημάτων κράτησης στοχεύει στην ευαισθητοποίηση και κινητοποίηση των εγκλείστων χρηστών για θεραπεία και ένταξη, ενώ, μέσω της θεραπευτικής του κοινότητας στο Κατάστημα Κράτησης Διαβατών, αξιοποιεί τον χρόνο του εγκλεισμού τους για την αποθεραπεία τους.

Το Κέντρο Υποδοχής και Επανένταξης στα Λαδάδικα Θεσσαλονίκης υποδέχεται αποφυλακισμένους χρήστες και φροντίζει για την ομαλή κοινωνική τους ένταξη. Με την Κινητή Μονάδα Street-work και το στέκι άμεσης πρόσβασης για χρήστες Οff club παρέχει συμβουλευτική υποστήριξης και ιατρική φροντίδα στους άστεγους εξαρτημένους. Υποστήριξη παρέχεται και στους οικείους των εξαρτημένων, με στόχο τη βελτίωση της επικοινωνίας και των σχέσεων στην οικογένεια.

Οι υπηρεσίες ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑ στις φυλακές

• Πρόγραμμα συμβουλευτικής στο Γενικό Κατάστημα Κράτησης Διαβατών Θεσσαλονίκης
• Πρόγραμμα συμβουλευτικής στο Γενικό Κατάστημα Κράτησης Νιγρίτας Σερρών
• Πρόγραμμα συμβουλευτικής στο Γενικό Κατάστημα Κράτησης Φελιού Γρεβενών
• Πρόγραμμα συμβουλευτικής στην Αστυνομική Διεύθυνση Θεσσαλονίκης
• Πρόγραμμα συμβουλευτικής στις Αγροτικές Φυλακές Κασσάνδρας Χαλκιδικής
• Θεραπευτική Κοινότητα στο Γενικό Κατάστημα Κράτησης Διαβατών Θεσσαλονίκης

Οι υπηρεσίες του ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ στην κοινότητα

• Κέντρο Υποδοχής και Επανένταξης Θεσσαλονίκης (Πίνδου 4, Λαδάδικα)
• Κινητή Μονάδα Προσέγγισης Χρηστών στον Δρόμο (street-work)
• Μονάδα Οικογενειακής Υποστήριξης Θεσσαλονίκης (Πίνδου 4, Λαδάδικα)

Στοιχεία επικοινωνίας: 2310544939, info@kethea-promitheas.gr,prison@ketheathess.gr, Υπεύθυνος ΚΕΘΕΑ ΠΡΟΜΗΘΕΑΣ: κ. Χρήστος Βέττας.

Ένα κλικ εδώ για το event αυτής της δράσης του ΚΕΘΕΑ στο facebook

Apr 252016
 

amgr-768x593 1

Η φίλη και συνάδελφος processworker Βενετία Μπουρονίκου έβαλε χρόνο, κόπο και μεράκι για να υποτιτλίσει στα Ελληνικά τα βίντεο που έφτιαξε η Amy Mindell για το Worldwork. Εχθές έκανε ανάρτηση στο youtube των επόμενων βίντεο της σειράς. Εδώ, οι επόμενοι πέντε τίτλοι. Ευχαριστούμε Βενετία!

Για τα πρώτα έξι βίντεο της σειράς, κάνε κλικ εδώ

 


Η Τάρα παρουσιάζει τα διάφορα μέρη που θα βρείτε στο Μέρος 2.


Η Τζίντζερ μιλάει για την παλιά μορφή της Δημοκρατίας και το γιατί χρειαζόμαστε να αναπτύξουμε μια ακόμα πιο βαθιά μορφή δημοκρατίας, την οποία ο Arny Mindell ονομάζει Βαθιά Δημοκρατία.


Ο Τζο μας λέει γιατί είναι καίριο να παρατηρούμε το ονειρικό υπόβαθρο σε όλες τις μορφές αλληλεπιδράσεων στις σχέσεις και τις διαπραγματεύσεις. Δίνει ένα παράδειγμα “διπλών σινιάλων” και η Μαρλέν κάνει ερωτήσεις για όλα αυτά.


Ο Τομ και η Τάρα συζητουν γιατί οι ονειρικές εμπειρίες δεν είναι σημαντικές μόνο για το Worldwork, αλλά και για την καθημερινή ζωή, τις επιχειρήσεις και την κοινωνική δράση. Η Ρόντα Ρούλ (Κανόνας) διακόπτει κάθε τόσο λέγοντας τις αμφιβολίες της για όλα αυτά!


Έχοντας περιεργεια για όλα όσα έμαθε στο προηγούμενο κομμάτι, η Ρόντα Ρούλ (Κανόνας) ανακαλύπτει ένα από τα δικά της διπλά σινιάλα!
 
Για τα πρώτα έξι βίντεο της σειράς, κάνε κλικ εδώ

Apr 242016
 

IMG_7822

Χθες πραγματοποιήσαμε ένα εργαστήριο ενδυνάμωσης για την ομάδα εθελοντών φοιτητριών και φοιτητών του Τμήματος Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία του Πανεπιστημίου Αθηνών (ΤΕΑΠΥ), οι οποίοι δυο φορές την εβδομάδα συντονίζουν εργαστήρια δημιουργικής απασχόλησης με τα παιδιά που φιλοξενούνται στην Ανοιχτή Δομή Φιλοξενίας προσφύγων του Δήμου Αθηναίων στον Ελαιώνα.

Η ομάδα των φοιτητριών και φοιτητών, υπό την εποπτεία και το συντονισμό της καθηγήτριας Αλεξάνδρας Ανδρούσου οργανώνει αυτήν την εκπαιδευτική /κοινωνική παρέμβαση κι έχει ως αποδέκτες τα παιδιά των προσφύγων που βρίσκονται στον Ελαιώνα. Στόχος της να βοηθήσει τα παιδιά να εκφραστούν, να παίξουν και να διασκεδάσουν. Οι δράσεις οργανώνονται με βάση τη θεωρητική θέση της Κριτικής Παιδαγωγικής, που αποτελεί ένα βασικό σημείο αναφοράς στην εκπαίδευση των φοιτητών και των φοιτητριών του ΤΕΑΠΗ.

Αξιοποιώντας εργαλεία του Processwork και του θεάτρου Playback, εξερευνήσαμε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν στη δουλειά τους στον Ελαιώνα, τις αλλαγές που έχει επιφέρει αυτή η δράση στον τρόπο με τον οποίο στέκονται μέσα κι απέναντι στον κόσμο, σε όλα αυτά που ενδυναμώνουν κι αποδυναμώνουν την ομάδα.

Με την Αλεξάνδρα Ανδρούσου γνωριζόμαστε πολλά χρόνια, από τη συνεργασία μας στο Πρόγραμμα εκπαίδευσης των παιδιών της Μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη. Με διαφορετικές αφετηρίες, αλλά κοινές αξίες και αντιλήψεις για την εκπαίδευση, για την κοινότητα και τη σημασία της βιωματικής επεξεργασίας όλων αυτών που μας προβληματίζουν, βρεθήκαμε ξανά συνεργάτες σε ένα καινούργιο εγχείρημα. Η ομάδα του ΤΕΑΠΗ με τη δράση της στον Ελαιώνα μας έδωσε μια νέα ευκαιρία για συνεργασία, έναν καινούργιο κοινό τόπο και τρόπο για συμπόρευση και δημιουργικότητα. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στην ομάδα για την εμπιστοσύνη της, για την αυθεντικότητα της μοιρασιάς! Θα το επαναλάβουμε…

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από το εργαστήριο…

Apr 202016
 

WORLDWORK 2017 Greece Poster

Ένα κλικ στην εικόνα για την αφίσα του σεμιναρίου

Η Ελλάδα έχει αναλάβει τη διοργάνωση του Worldwork 2017! Σήμερα ανέβηκε στο διαδίκτυο η ανανεωμένη ιστοσελίδα του Worldwork με τις αρχικές πληροφορίες για το σεμινάριο. Εδώ επίσης θα βρεις τη σελίδα του Worldwork στο facebook.

 

DEEP DEMOCRACY IN A WORLD OF DIVIDES

Shifting Consciousness in Politics, Economy, Ecology and Relationships

April 23 – 28, 2017
Porto Heli, Greece

Worldwork 2017 Greece logo

With tensions escalating worldwide, we invite you to come together in Greece, from all around the world, to connect across and through our differences.

Over the last six years, Greece has been subject to a financial crisis. This crisis has brought radical changes in people’s lives. A massive rise in unemployment, homelessness, and a slow dismantling of the healthcare and education systems, are some of the pragmatic consequences of the crisis.

The financial crisis has led to a political and social crisis. We have seen intensifying feelings of hopelessness, and a questioning of our deepest values. Animosity between different groups and ideologies has increased. At the same time, solidarity and new ways of forming community continue to arise.

This crisis does not only belong to Greece. It is part of a global crisis within our prevailing economic models and their underlying values. It reveals the impact of how we deal with ownership and the management of our planetary resources.

Humanity is suffering from economic disparities. A large part of the population worldwide lives in poverty. Many try to escape this poverty and become economic immigrants. Degradation of the environment, climate change, and ecological disasters create waves of environmental immigrants/refugees. Increasing numbers of conflicts and wars displace ever greater numbers of people, creating a refugee crisis.

The concept of nation states and borders is being questioned by some, while others emphasize the need to protect the collective national identity from change. We are witnessing polarization in all sectors of society across the globe and violent extremism on the rise.

We often deal with these issues as separate, even though they are interlinked. The connections stir up questions about our dominant values and how these define the way we perceive ourselves in relation to the world. They call for new ways to perceive and organize life on our planet, new ways that could bridge the divides we experience.

There is a growing belief that bridging these inner and outer divides requires a shift in consciousness. In our view, the first step towards this shift is an increased awareness of both our inner and outer diversity. This shift in consciousness would enable us to feel more connected to ourselves, to each other, and to our planet.

Diversity can create fear, which can escalate into social polarization if left unattended. Awareness has the potential to transform this fear. With awareness we aspire to create a space where all voices can be expressed, and heard in depth. We want to make space for the multiple dimensions of our experience, from facts, history, and background feelings, to our dreams and our sense of common ground.

Our aspiration is to create the world that we want to live in, starting with our interactions in the moment with each other.

Our dream is to inspire one another to work together, across the divides, for new solutions to the problems we face as humanity.

Apr 192016
 

535079_1672187639708960_1566411311641204438_n

Άλλο ένα ταξίδι για τη συμμετοχή του Processwork Hub στη θεματική ημερίδα του Radicalization Awareness Network για τις προκλήσεις της προσφυγικής και μεταναστευτικής κρίσης για την Ευρώπη. Συγκεκριμένα, πως αυτή επηρεάζει την αύξηση του βίαιου εξτρεμισμού στις χώρες υποδοχής. Ογδόντα επαγγελματίες πεδίου από το χώρο της εκπαίδευσης, της δουλειάς στην κοινότητα, της κοινωνικής πρόνοιας, της αστυνομίας και των ΜΚΟ μοιραστήκαμε εμπειρίες και προβληματισμούς για τους καλές πρακτικές πρόληψης και αντιμετώπισης.

Σε αυτά τα ταξίδια μου κάνει πάντα εντύπωση η στάση συναδέλφων από το βορρά σχετικά με την Ελλάδα. Ακούω ευχαριστίες για όλα όσα κάνουμε εδώ, αισθήματα ντροπής για τη στάση των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, προβληματισμό για την ‘εγκατάλειψη’ της Ελλάδας στην αντιμετώπιση της κρίσης.

Κοινή άποψη ότι δεν έχουμε επαρκή κατανόηση της δυναμικής του βίαιου εξτρεμισμού, ότι δεν υπάρχει μια αιτία και μια λύση, αλλά ένα σύμπλεγμα δυναμικών που χρειάζονται πολλαπλά είδη παρεμβάσεων.

Σε λίγες μέρες θα δημοσιευτεί και το policy paper του RAN για τον βίαιο εξτρεμισμό στις χώρες υποδοχής.

Μερικά από τα ερωτήματα στα οποία εστιάσαμε σε αυτήν τη συνάντηση:

  • ποιες είναι οι άμεσες συνέπειες της προσφυγικής κρίσης στη δημιουργία πολιτικών και στρατηγικών που στοχεύουν στην πρόληψη του βίαιου εξτρεμισμού; Υπάρχουν διαφορές ανάμεσα στα κράτη μέλη στην προσέγγιση τους;
  • τι προσπάθειες χρειάζονται στην επικοινωνία για την αποφυγή εξτρεμισμού και την αντιστροφή της πόλωσης σε σχέση με την προσφυγική κρίση;
  • με πιο τρόπο οι εξτρεμιστές ενάντια στους Μουσουλμάνους και η ακροδεξιά εκμεταλλεύονται την προσφυγική κρίση για την επίτευξη των σκοπών τους; Ποιες είναι οι δυναμικές αυτής της πόλωσης και γιατί εκφράζεται με διαφορετικό τρόπο σε διαφορετικά κράτη μέλη; Ποιες οι διαφορές βορρά-νότου και ανατολής-δύσης; Τι προωθεί την κλιμάκωση και τι την αποκλιμάκωση;
Apr 092016
 

14-4-630x420

Πηγή: Εφημερίδα των Συντακτών

Μουσουλμάνοι δεν είναι μόνο οι τζιχαντιστές

Ντίνα ΔασκαλοπούλουΑφροδίτη Τζιαντζή

Πριν από λίγους μήνες δύο νεαροί Ολλανδοί δημοσιογράφοι-φαρσέρ πραγματοποίησαν ένα πρωτότυπο κοινωνικό πείραμα. Απήγγειλαν σε περαστικούς αποσπάσματα από την Παλαιά Διαθήκη, έχοντας ντύσει την Αγία Γραφή με κάλυμμα που έγραφε «Αγιο Κοράνι». Τα χωρία που επέλεξαν ήταν ιδιαζόντως αιμοσταγή, αναφερόμενα σε ακρωτηριασμούς γυναικών, θεόσταλτες τιμωρίες, στην ποινή της θανάτωσης για τους άντρες που κοιμούνται με άντρες…

Οι αντιδράσεις των περαστικών, όσο νόμιζαν ότι τους διάβαζαν το Κοράνι, ήταν αναμενόμενες: Οτι πρόκειται για θρησκεία μίσους σε αντίθεση με τη Βίβλο που «είναι πολύ πιο ειρηνική», ότι «αυτοί (σ.σ. οι μουσουλμάνοι) πρέπει να προσαρμοστούν στον κόσμο που αλλάζει» και ότι «εμείς (οι Δυτικοί) έχουμε ελευθερία έκφρασης και σκεφτόμαστε διαφορετικά».

Οταν τους αποκάλυψαν ότι όλα τα παραπάνω είναι η -μισή τουλάχιστον- βάση του χριστιανισμού, που ως αβρααμική θρησκεία μοιράζεται κοινή ιουδαϊκή καταγωγή με το Ισλάμ, έπεσαν από τα σύννεφα, πριν παραδεχτούν ότι είναι προκατειλημμένοι και αποδώσουν στα ΜΜΕ τη διαστρεβλωμένη αντίληψή τους.

Ο Νίκος, που όπως μας λέει «πάει στην Εκκλησία κάθε Κυριακή», δουλεύει και ξεσκάει μαζί με τον Αλί, που πάει σε τζαμί στην Κοκκινιά. Ο ξάδελφος και συνέταιρός του, ο Δημήτρης, είναι μουσουλμάνος, αλλά «δεν θα ήθελα η γυναίκα μου να φοράει μαντίλα» λέει. |

Αυτό το ολιγόλεπτο βίντεο δεν αρκεί για να καταδείξει την έκταση του σύνθετου φαινομένου που αποκαλούμε «ισλαμοφοβία», που δεν είναι παρά ένα άλλο όνομα για τον ρατσισμό απέναντι στους μουσουλμάνους, φωτίζει όμως ένα βασικό συστατικό του: την άγνοια.

Εν Ελλάδι Πολύ πιο πρόσφατα, στις 22 Μαρτίου, ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος σε συνέντευξή του στην ΕΡΤ, ερωτώμενος για το αν «η Εκκλησία φοβάται γι’ αυτό που εθνικιστικοί κυρίως κύκλοι σχολιάζουν ως “ισλαμοποίηση της κοινωνίας” μέσα από τις προσφυγικές ροές», έδωσε την εξής απάντηση:

Αν μείνουν οι άνθρωποι αυτοί, δεν είναι δυνατόν παρά να επηρεάσουν. Γιατί δεν είναι αφομοιώσιμοι […] Και δυστυχώς θα χάσουμε αυτό που είχαμε μέχρι τώρα μάθει, τη γειτονιά μας την ελληνική, θα χαθεί τουλάχιστον για την πρώτη γενιά αυτή η ομορφιά της ζωής μας, που λέγαμε είμαστε, ξέρω ‘γω, μια χώρα καθαρή…

Ο Αλί, μουσουλμάνος από το Πακιστάν, και ο Γάιος, Ελληνας πολίτης, χριστιανός από την Αίγυπτο: «Εδώ είμαστε όλοι αδέλφια» |

Την απάντηση του προκαθήμενου της Ορθόδοξης Εκκλησίας επισήμανε και σχολίασε πρώτος ο Δημήτρης Παπανικολάου στο άρθρο του «Γκαούρ Τεντέν, η μόνιμη Ευρώπη και το χτίσιμο του Νότου», στο περιοδικό «Unfollow». Ελάχιστες μέρες αργότερα, δύο άλλες εικόνες στοίχειωσαν για λίγο την επικαιρότητα: Η πρώτη, η εικόνα της αριστούχου μουσουλμάνας σημαιοφόρου που παρέλασε, φορώντας μαντίλα, με το σχολείο της στο κέντρο της Αθήνας.

Η δεύτερη, ντροπιαστική αυτή τη φορά, εικόνα ήρθε από τη Βέροια της Ημαθίας, όπου μια χούφτα άνθρωποι, μεταξύ τους ακροδεξιά στοιχεία, πέταξαν γουρουνοκεφαλές σε λεωφορείο με Σύρους πρόσφυγες, ενώ ακούγονταν χρυσαυγίτικα συνθήματα και ουρλιαχτά «τι ψυχή θα παραδώσετε στον Χριστό»! Σύμφωνα με επώνυμες μαρτυρίες, την επόμενη μέρα οι κάτοικοι του χωριού, όπου κατέλυσαν οι πρόσφυγες, γνωρίστηκαν μαζί τους, έσπασε ο πάγος και κάποιοι χωριανοί που συμμετείχαν στα επεισόδια δήλωσαν μετανιωμένοι.

Περί «καθαρότητας»

Τα παραπάνω δείχνουν πόσο μάταιο, αν όχι επικίνδυνο, είναι να νοσταλγούμε μια υποτιθέμενη «καθαρότητα» της ελληνικής γειτονιάς, που δεν υπήρξε ποτέ. Γιατί είναι τουλάχιστον παρεξηγήσιμη η έννοια της «καθαρότητας» σε μια χώρα-σταυροδρόμι, μια χώρα όπου έζησαν, «ανταλλάχθηκαν», ήρθαν ξεριζωμένοι, έφυγαν διωγμένοι από τη φτώχεια γενιές προσφύγων και μεταναστών.

Μια χώρα στην οποία κατοικούν πάνω από 610.000 μουσουλμάνοι σύμφωνα με επίσημες καταγραφές (110.000 είναι οι Ελληνες μουσουλμάνοι της Θράκης). Το ότι σε αυτή τη χώρα σοκάρει και σχολιάζεται περισσότερο η μαθήτρια με τη μαντίλα (στις μεταξικής καταγωγής μαθητικές παρελάσεις) παρά οι χυδαία προσβλητικές γουρουνοκεφαλές δείχνει τα διαφορετικά μέτρα και σταθμά της όποιας ανεκτικότητας.

Αφήνοντας τους ειδικούς να μας μιλήσουν για το πώς ορίζεται η ισλαμοφοβία, επιλέξαμε να κάνουμε μια βόλτα στο κέντρο της Αθήνας και να μιλήσουμε για το Ισλάμ, για τον Αλλάχ και τον Χριστό, με εργαζόμενους και ιδιοκτήτες καταστημάτων στη Βαρβάκειο Αγορά, χριστιανούς και μουσουλμάνους. Μιλήσαμε με τον Αλί και τον Τάσο, μουσουλμάνους από το Πακιστάν, υπαλλήλους σε χασάπικο.

Με τον Δημήτρη, μουσουλμάνο, και τον Νίκο, χριστιανό, ξαδέλφια και συνεταίρους από την Αλβανία, ζουν 20 χρόνια στην Ελλάδα, έχουν παιδιά που γεννήθηκαν εδώ, αλλά ακόμα δεν έχουν ελληνική υπηκοότητα. Με τον Γάιο, Ελληνα πολίτη με καταγωγή από την Αίγυπτο, χριστιανό, ιδιοκτήτη χασάπικου, που πουλάει μεταξύ άλλων προϊόντα χαλάλ για μουσουλμάνους.

Ο… θεός της αγοράς

«Στην αγορά οι θρησκείες δεν παίζουν κανέναν ρόλο. Ρόλο παίζει τι άνθρωπος είσαι. Αν είσαι χριστιανός, μπορεί να είσαι κακός; Μπορεί. Αυτό σημαίνει πώς είναι όλοι οι χριστιανοί κακοί; Οχι. Το ίδιο ισχύει για τους μουσουλμάνους» μας λέει ο Δημήτρης. «Χριστιανοί, μουσουλμάνοι, εδώ είμαστε όλοι ένα» επιμένει ο Αλί, που οι συνάδελφοί του περιγράφουν ως «και γαμώ τα παιδιά».

Με την ίδια έκφραση μας συστήνουν τον Γάιο, που ως χριστιανός συμφωνεί ότι «είμαστε όλοι αδέλφια από τον Αδάμ και την Εύα». Ο Νίκος είναι χριστιανός, πηγαίνει κάθε Κυριακή στην εκκλησία, όμως δεν έχει πρόβλημα να πίνει μπίρες με τον Αλί, που προσεύχεται σε αυτοσχέδιο τζαμί στη Νίκαια. «Μουσουλμάνος και πίνεις;». «Ε, κάνω ότι πίνω για την παρέα». Ο Τάσος, όπως τον φωνάζουν, δεν θέλει φωτογραφίες.

Μας δείχνει τους καρπούς του. Μια βαθιά ουλή στο δεξί χέρι. «Μαχαίρωμα, Χρυσή Αυγή, πριν ενάμιση χρόνο». Μας λέει ότι «ο Θεός είναι ένας για όλους». Περισσότερο όμως τον απασχολεί πώς θα κυκλοφορήσει, γιατί η αστυνομία του έχει αφαιρέσει την άδεια παραμονής. «Δουλεύω τόσα χρόνια, πληρώνω τα πάντα, γιατί δεν μου δίνουν χαρτιά;».

«Αρρωστοι και παρανοϊκοί»

Οσο για τη φονταμενταλιστική τρομοκρατία του DAESH, όπως αποκαλούν το «Ισλαμικό κράτος», «αυτοί που σκοτώνουν δεν είναι μουσουλμάνοι, ούτε χριστιανοί, είναι άρρωστοι και παρανοϊκοί» συμφωνούν όλοι, ανεξαρτήτως θρησκείας.

Παραδέχονται ότι η θρησκεία μπορεί να είναι εμπόδιο, «μόνο όμως αν είσαι ρατσιστής». Ο Αλί είχε σχέση με Ελληνίδα για τέσσερα χρόνια. «Δεν με θέλουν οι γονείς της επειδή είμαι Πακιστανός και μουσουλμάνος». «Αυτό δεν είναι ρατσιστικό;» ρωτάει ο Δημήτρης. «Ξέρω Αιγύπτιους που παντρεύονται Ελληνίδες, με Αλβανό είναι συνηθισμένο. Γιατί να μην παντρευτεί η κόρη σου Πακιστανό; Νομίζουν ότι είναι κακοί άνθρωποι και καταπιέζουν τις γυναίκες, όμως ο Αλί δεν είναι έτσι, ούτε είναι όλοι ίδιοι».

Ο Αλί παραδέχεται ότι «στο Πακιστάν η μητέρα και η αδελφή μου πρέπει να συνοδεύονται παντού, όμως εδώ η γυναίκα κάνει ό,τι θέλει, ούτε θα της επιβάλω τι θα φορέσει. Αν και στο Πακιστάν κι εκεί τώρα όλα έχουν γίνει πουτάνα και ο καθένας κάνει ό,τι θέλει».

Για τη μαθήτρια που παρέλασε με μαντίλα, ο Δημήτρης, αν και μουσουλμάνος, διαφωνεί: «Λέω πως έκανε μαλακία. Στη χώρα που μένεις θα ζεις με τον τρόπο που ζουν εκεί. Η γυναίκα μου δεν θα φόραγε μαντίλα κι ας είναι μουσουλμάνα. Δεν ορίζει η μαντίλα αυτό που είσαι».

Κηρύγματα μίσους, «για να μη γίνουμε Πακιστάν»

Η έκθεση, που δημοσιεύουμε σήμερα, είναι μια πρώτη απόπειρα χαρτογράφησης της ισλαμοφοβίας στην ελληνική κοινωνία και δεν είχε εξ αρχής σκοπό να αναζητήσει τα βαθύτερα αίτια της ανάδυσής της | 

Η ΕΡΕΥΝΑ Δημοσιεύουμε σήμερα την πρώτη έρευνα για την ισλαμοφοβία στην Ελλάδα του διδάκτωρ Κοινωνιολογίας, Αλέξανδρου Σακελλαρίου.

Η έρευνα διεξήχθη για λογαριασμό του μη-κερδοσκοπικού ερευνητικού ιδρύματος πολιτικών, οικονομικών και κοινωνικών ερευνών SETA, έπειτα από διεθνή πρόσκληση ενδιαφέροντος για τη συγγραφή εκθέσεων για την Ισλαμοφοβία σε 25 ευρωπαϊκές χώρες. Σκοπός των εκθέσεων ήταν η χαρτογράφηση της Ισλαμοφοβίας στον ευρωπαϊκό χώρο. Όλες οι εκθέσεις είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα του προγράμματος (http://www.islamophobiaeurope.com/ [1]).

Η μεθοδολογία περιελάμβανε παρακολούθηση και καταγραφή των εξελίξεων και συλλογή υλικού, έντυπου και ηλεκτρονικού, σε ποικίλα κοινωνικά πεδία (εκπαίδευση, εργασία, δικαιοσύνη), στα ΜΜΕ και στο διαδίκτυο, στο χώρο της πολιτικής, της Εκκλησίας, της κοινωνίας πολιτών, ποιοτικές ημι-δομημένες συνεντεύξεις με ειδικούς στο θέμα του Ισλάμ, με ειδικούς, Μ.Κ.Ο. και δίκτυα που ασχολούνται με τα ανθρώπινα δικαιώματα και την καταπολέμηση του ρατσισμού, με στελέχη Υπουργείων, και με εκπροσώπους μουσουλμανικών οργανώσεων και μουσουλμάνους που ζουν στην Ελλάδα.

Η ισλαμοφοβία καταγράφεται από το λεξικό της Οξφόρδης το 1923, ωστόσο άρχισε να χρησιμοποιείται τη δεκαετία του 1990 στη Μ.Βρετανία. Το 1997 δημοσιεύθηκε μια έκθεση με τίτλο Islamophobia: A challenge for us all στην οποία η ισλαμοφοβία οριζόταν ως ο φόβος, το μίσος και η εχθρότητα εναντίον του Ισλάμ και των Μουσουλμάνων.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Εναντίον του Ρατσισμού (ENAR) η ισλαμοφοβία είναι ένα είδος ρατσισμού που περιλαμβάνει πράξεις βίας, διάκρισης και ρατσιστικού λόγου που τροφοδοτείται από καταχρήσεις της ιστορίας και αρνητικά στερεότυπα και οδηγεί στον κοινωνικό αποκλεισμό και στην απανθρωποποίηση των Μουσουλμάνων. Θεωρείται ρατσισμός διότι κατασκευάζει και αντιμετωπίζει μια θρησκευτική ομάδα με φυλετικούς όρους.

Η συγκεκριμένη έκθεση είναι μια πρώτη απόπειρα χαρτογράφησης της Ισλαμοφοβίας στην ελληνική κοινωνία και δεν είχε εξ αρχής σκοπό να αναζητήσει τα βαθύτερα αίτια της ανάδυσής της. Τα κύρια συμπεράσματα είναι δύο. Κατ’ αρχάς ότι σε ορισμένους τομείς (π.χ. εκπαίδευση, εργασία) δεν υπάρχουν δεδομένα σχετικά με την Ισλαμοφοβία. Το δεύτερο συμπέρασμα είναι ότι από τα υπάρχοντα στοιχεία η Ισλαμοφοβία εντοπίζεται κυρίως στα πεδία της πολιτικής, των ΜΜΕ και του διαδικτύου, και της Εκκλησίας (Μητροπολίτες και ιερείς).

«Κίνδυνος ισλαμοποίησης»

Στο πολιτικό πεδίο ο κύριος παίχτης είναι η Χρυσή Αυγή. Σε συζητήσεις στη Βουλή αλλά και μέσω των ιστοσελίδων και των εντύπων της η Χρυσή Αυγή προβάλλει συνεχώς τον κίνδυνο Ισλαμοποίησης της Ελλάδας, η οποία θα λάβει χώρα ιδίως εάν χτιστεί το τζαμί στην Αθήνα. Σύμφωνα με τη Χρυσή Αυγή όταν γίνει αυτό «οι Έλληνες θα ακούν τον μουεζίνη από τους μιναρέδες και όλοι θα βιώσουμε μια νέα Οθωμανική κυριαρχία».

Ο ίδιος κίνδυνος υπάρχει για τη Χρυσή Αυγή και λόγω του μεταναστευτικού/ προσφυγικού ζητήματος καθώς υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση επιδιώκει την εξάλειψη αξιών όπως πατρίδα, θρησκεία, οικογένεια, Ορθοδοξία και είναι ο καλύτερος συνοδοιπόρος της Τουρκίας, η οποία χαίρεται να βλέπει χιλιάδες παράνομους μετανάστες να έρχονται στην Ελλάδα. Βασικό χαρακτηριστικό του δημόσιου λόγου της Χρυσής Αυγής είναι μεταξύ άλλων η αναφορά σε Μουσουλμανικές χώρες εν είδει απειλής.

Για παράδειγμα, ο Η.Κασιδιάρης πριν από τις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2015 απευθυνόμενος στους πολίτες της Κω τους είπε ότι θα πρέπει να ψηφίσουν τη Χρυσή Αυγή αν δεν θέλουν το νησί τους να γίνει Πακιστάν. Οι λέξεις που χρησιμοποιούν έχουν προφανή στόχο να φοβίσουν, ιδίως όταν στις ιστοσελίδες τους και στα εντυπά τους συνοδεύονται από φωτογραφίες τρομοκρατικών επιθέσεων ή μαχών από τον πόλεμο στη Συρία και το Ιράκ με προφανή σκοπό να γίνει η σύνδεση του Ισλάμ με τη βία.

Βέβαια, εκτός από τη Χρυσή Αυγή υπάρχουν και πολιτικοί από άλλα κόμματα τα οποία έχουν εκφράσει απόψεις οι οποίες κάλλιστα μπορούν να θεωρηθούν Ισλαμοφοβικές. Για παράδειγμα ο Νικήτας Κακλαμάνης μέσω του λογαριασμού του στο twitter το καλοκαίρι του 2015 ανέφερε ότι αυτό που συμβαίνει στα ελληνικά νησιά με τους πρόσφυγες δεν είναι εισροή μεταναστών, αλλά κατευθυνόμενη απόβαση Ισλαμιστών. Επίσης, βουλευτές των ΑΝ.ΕΛΛ. έχουν υποστηρίξει στη Βουλή ότι οι Μουσουλμάνοι δεν είναι δυνατόν να ενταχθούν και να ενσωματωθούν στην ελληνική κοινωνία.

ΜΜΕ-Εκκλησία

Τα ΜΜΕ είναι ένα άλλο πεδίο στο οποίο αναπαράγεται Ισλαμοφοβικός λόγος ιδίως μετά από τρομοκρατικές επιθέσεις. Για παράδειγμα η συγγραφέας Σ.Τριανταφύλλου σε κείμενό της μετά την επίθεση στο Παρίσι υποστήριξε ότι το Ισλάμ δεν είναι σαν τις άλλες θρησκείες, είναι εκ φύσεως πολεμικό και ότι είναι ένα πολιτικό πρόγραμμα και μια ιδεολογία βαρβαρότητας, ενώ βρίσκεται ακόμα στον Μεσαίωνα και είναι μονολιθικό, κατηγορώντας αποκλειστικά τους Μουσουλμάνους για την αδυναμία τους να ενσωματωθούν στις δυτικές κοινωνίες.

Επιπλεόν, υποστήριξε ότι μετροπαθείς Μουσουλμάνοι δεν υπάρχουν και ότι μετριοπαθής Μουσουλμάνος είναι εκείνος που σου κρατάει το κεφάλι για να σου το κόψει ο φανατικός. Ακροδεξιές εφημερίδες όπως «Ο Στόχος», η «Ελεύθερη Ώρα» και το «Εμπρός», αλλά και η εφημερίδα της Χρυσής Αυγής, αναπαράγουν διαρκώς Ισλαμοφοβικό λόγο, ιδίως έπειτα από κάθε τρομοκρατική επίθεση, αλλά και σε σχέση με το προσφυγικό.

Μερικοί ενδεικτικοί τίτλοι είναι οι εξής: «Το Ισλάμ κήρυξε τον πόλεμο στην Ευρώπη», «Ο αντίχριστος θα έρθει από το Ισλάμ», «Η σφαγή των Ευρωπαίων από τους Ισλαμο-φασίστες μόλις ξεκίνησε: Έρχεται κόλαση στην Ελλάδα» (Ελεύθερη Ώρα) ή «Η Ελλάδα στο έλεος των Ισλαμιστών: Τα τζαμιά είναι φυτώρια τρομοκρατών» (Εμπρός).

Το διαδίκτυο είναι ένας από τους προνομιακούς χώρους που αναπτύσσονται και αναπαράγονται αυτού του είδους οι απόψεις. Ιδίως ακροδεξιές ιστοσελίδες όπως το ethnikismos.net [2], stoxos.gr [3], nikosxeiladakis.gr [4], αποτελούν τα κύρια οχήματα για την καλλιέργεια του φόβου και της εχθρότητας προς το Ισλάμ με σαφή άρνηση στην ανέγερση του τζαμιού.

Αναπαράγονται συνήθως στερεότυπα ότι όλοι οι Μουσουλμάνοι θέλουν να επιβληθεί η Σαρία στην Ευρώπη, ότι το Ισλάμ προωθεί την παιδοφιλία, ότι ο ξυλοδαρμός των γυναικών είναι υποχρέωση του Μουσουλμάνου, συνήθως μέσω κατασκευασμένων ή παραποιημένων γεγονότων, κ.ά. Η Ορθόδοξη Εκκλησία αποτελεί το τρίτο πεδίο στο οποίο εντοπίζεται Ισλαμοφοβικός λόγος.

Ορισμένοι Μητροπολίτες (Πειραιώς Σεραφείμ, Καλαβρύτων Αμβρόσιος) εκφράζονται συχνά εναντίον του Ισλάμ θεωρώντας το τη μεγαλύτερη απειλή για την Ελλάδα και τη Δύση και στρέφονται εναντίον της ανέγερσης του τζαμιού ή του Τμήματος Ισλαμικών Σπουδών στο ΑΠΘ. Υποστηρίζουν ότι το Ισλάμ είναι αποκειστικά επιθετικό, βίαιο, φονταμενταλιστικό και ότι το Κοράνι διδάσκει τη βία και τον ιερό πόλεμο εναντίον των απίστων προκειμένου να επικρατήσει (Σεραφείμ).

Σε άλλη περίπτωση (Αμβρόσιος) έχει υποστηριχθεί ότι «σε 2-3 δεκαετίες οι ισλαμιστές-μετανάστες θα κυριαρχήσουν στην Ελλάδα και οι Έλληνες θα γίνουν ξένοι στη χώρα τους. Όλα τα χωριά και οι πόλεις θα είναι γεμάτα μιναρέδες και τζαμιά». Παρόμοιες απόψεις εκφράζονται και από κατώτερους κληρικούς σε άρθρα στα οποία υποστηρίζεται ότι η κριτική σκέψη δεν υπάρχει στο Ισλάμ και ότι εάν συνεχιστεί η παράνομη είσοδος μεταναστών το μέλλον της Ελλάδας θα είναι μαύρο και το «Αλλάχ Ακμπάρ» θα ακούγεται στις γειτονιές της Αθήνας, αλλά τότε θα είναι αργά για δάκρυα. Το κύριο πρόβλημα με την Ορθόδοξη Εκκλησία είναι ότι δεν καταδικάζει αυστηρά αυτού του είδους τις απόψεις.

Oμάδες πολιτών εμφανίζονται να δραστηριοποιούνται κατά της ανέγερσης του τζαμιού (και με ομάδα στο Facebook) και εντός του 2015 διοργάνωσαν δύο συγκεντρώσεις μια μπροστά στο Συμβούλιο της Επικρατείας, όπου εκδικαζόταν σχετική προσφυγή και μια στο Πολεμικό Μουσείο. Η Ισλαμοφοβία, όμως, εντοπίζεται και στην καθημερινή ζωή των Μουσουλμάνων με επιθέσεις σε χώρους προσευχής, για παράδειγμα με εμπρησμούς τζαμιών στην Κρήτη και στην Κομοτηνή, αλλά και μέσω φραστικών κυρίως επιθέσεων, όπως αναφέρουν οι ίδιοι.

Οι ειδικοί μιλούν στην «Εφ.Συν.»

Χαράλαμπος Πουλόπουλος, 
Αναπληρωτής Καθηγητής Κοινωνικής Εργασίας του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης 

Ζούμε στην εποχή των (πραγματικών και κατασκευασμένων) κινδύνων

Η ισλαμοφοβία άρχισε να παίρνει διαστάσεις μετά την καταστροφή των δίδυμων πύργων στη Νέα Υόρκη και μετά τις επιθέσεις στο Παρίσι και τις Βρυξέλλες κλιμακώνεται.

Οι καταστροφές, οι επιθέσεις, οι απειλές δημιουργούν τρόμο και φέρνουν στην επιφάνεια συλλογικούς φόβους του παρελθόντος για το Ισλάμ. Φόβοι που είναι καταγεγραμμένοι εδώ και αιώνες στο συλλογικό ασυνείδητο σε μεγάλο μέρος της δυτικής κοινωνίας και σχετίζονται με σφαγές και αφανισμό. Έτσι, κάποιοι επιβεβαιώνουν την αντίληψή τους για το ανηλεές και απάνθρωπο πρόσωπο του Ισλάμ, το οποίο ταυτίζουν με το απόλυτο κακό.

Στα μάτια τους όλοι οι μουσουλμάνοι είναι ίδιοι. Πάνω στο φόβο οικoδομείται ένα κατασταλτικό σύστημα ελέγχου των πολιτών από την οικονομική και πολιτική εξουσία, η οποία συνεπικουρείται από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Ορισμένοι επωφελούνται οικονομικά από την αύξηση των στρατιωτικών εξοπλισμών, των συστημάτων ασφαλείας και των επενδύσεων για μεγαλύτερη αστυνόμευση και καταστολή των πολιτών.

Κάποιοι άλλοι ενισχύουν την εξουσία τους, αποδυναμώνοντας, με άλλοθι τη δημόσια ασφάλεια, τους μηχανισμούς λογοδοσίας. Συντηρητικές ακροδεξιές κοινωνικές και πολιτικές ομάδες καλλιεργούν περαιτέρω τον φόβο, ο οποίος διαχέεται στα άτομα και στην κοινωνία σε σημείο που η γνωστική επεξεργασία της κατάστασης και η ανάλυση των αιτιών και παραγόντων που οδηγούν στη σύγκρουση μπλοκάρεται ή καταργείται.

Οι αποσπασματικές εικόνες που προβάλουν τα μέσα ενημέρωσης κυριαρχούν στη φαντασία των πολιτών και εκτρέφουν τον απόλυτο τρόμο. Ζούμε πλέον στην εποχή των κινδύνων και των απειλών, πραγματικών και κατασκευασμένων.

Κωστής Τσιτσελίκης,
πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου 

Η ισλαμοφοβία ως ακραία εκδοχή της εθνικής ορθότητας

Η ισλαμοφοβία έχει παγιωθεί τα τελευταία 15 χρόνια ως ιδεολογικό αντανακλαστικό που συνέχεται με το ίδιο το ισλάμ αλλά και κυρίως με το μεταναστευτικό φαινόμενο.

Επικάθεται σε ακόμα βαθύτερες και παγιωμένες αντιλήψεις που συνδέονται με τα συστατικά του εθνικού εαυτού που συγκροτήθηκε ιστορικά επί του αντι-οθωμανισμού ή του αντι-τουρκισμού. Η σύγχρονη ισλαμοφοβία δημιουργεί πολιτικές διαχωριστικές γραμμές που καθορίζουν το «εμείς» απέναντι στους «άλλους» οι οποίοι αξιωματικά μας «απειλούν». Η απειλή αφορά ένα αξιακό σύστημα που εδράζεται στην ανωτερότητα του «εμείς» και το οποίο απειλείται να αλλοιωθεί ή να μολυνθεί από την επαφή, την συνύπαρξη και την προοπτική κάθε είδους συμβίωσης.

Αφού λοιπόν οι μετανάστες/πρόσφυγες είναι οι «φορείς» αυτού του χαρακτηριστικού, «εμείς» πρέπει να προστατευτούμε με τη μικρότερη δυνατή επαφή. Πολιτικά, το ιδεολόγημα, που θεωρεί ουσιοκρατικά αναλλοίωτη στο διηνεκές την φύση των λαών, υλοποιείται από εκείνους που έχουν πατεντάρει και χρησιμοποιούν την ισλαμοφοβία: η ακραία εθνικιστική ρητορική διατρέχει ένα συνεχές του εθνικού χώρου από τμήματα της ορθόδοξης εκκλησίας αλλά και των παλαιοημερεολογιτών μέχρι την Χρυσή Αυγή.

Ενίοτε, η ιδέα της επιμόλυνσης από το ισλάμ χρησιμοποιείται και από άλλους πολιτικούς χώρους. Η ισλαμοφοβία έτσι, ενεργοποιεί και ενεργοποιείται από την πανταχού παρούσα εθνική ορθότητα που διαπερνά τις βασικές αρχές της δημοκρατίας μας εκεί που τελικά καταδεικνύει την αδυναμία της.

Ότι γίνεται ανεκτή όσο και αν κανείς υπομειδιά με το γκροτέσκο της έκφρασής της. Τους πύρινους λόγους κάποιου μητροπολίτη ή τις γουρονοκεφαλές που εκτοξεύουν έξαλλοι συμπολίτες. Η ισλαμοφοβία, ως ακραία εκδοχή της εθνικής ορθότητας, είναι μεν περιθωριακή αλλά λειτουργεί ως μηχανισμός κοινωνικής υποταγής μέσα από μια άκαμπτη και αδιάλλακτη υπενθύμιση της «δικής μας» εθνοθρησκευτικής καθαρότητας που οφείλουμε να διατηρήσουμε.

Κωστής Παπαϊωάννου, 
Γενικός Γραμματέας Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

Το σχολείο του ενός και οι άλλοι

Η συμμετοχή μαθήτριας με μαντήλα στη σχολική παρέλαση προσφέρεται για χρήσιμους προβληματισμούς. Κατά τη γνώμη μου, μείζον ζήτημα αποτελεί η ίδια η ύπαρξη σχολικής παρέλασης σε μια ευρωπαϊκή χώρα το 2016.

Εξίσου όμως σημαντική είναι η επίδραση της τζιχαντικής τρομοκρατίας στο εσωτερικό των δυτικών κοινωνιών, δηλαδή η επίδραση του βίαιου φονταμενταλισμού στις σχέσεις μας με το Ισλάμ στο εσωτερικό των κοινωνιών μας και μάλιστα σε συνδυασμό με την εγκατάσταση των νέων προσφύγων στη χώρα μας. Ποιο απόθεμα φυλετικού και θρησκευτικού μίσους μπορεί να απελευθερώσει αυτός ο συνδυασμός;

Ενόψει της αυξημένης πιθανότητας ενός κύματος ισλαμοφοβίας, είναι σημαντικό να δούμε εάν προετοιμάζεται η κοινωνία και οι οργανωμένοι θεσμοί, με πρώτη την εκπαίδευση, για την πρόληψη και αντιμετώπιση του φαινομένου.

Ειδικά δε το σχολείο, που καλείται να υποδεχτεί κάποιες χιλιάδες αλλόγλωσσους -και επί το πλείστον αλλόθρησκους- μαθητές, είναι αντιμέτωπο με την πρόκληση της ανατροπής επαναλαμβανόμενων στερεοτύπων στον δημόσιο λόγο περί Μουσουλμάνων.

«Είναι όλοι ίδιοι», «έχουν όλοι μοναδικό κίνητρο τη θρησκεία», «είναι πολιτισμικά και ηθικά κατώτεροι», «αποτελούν απειλή για την παγκόσμια ασφάλεια». Και βέβαια, όλα τα προηγούμενα οδηγούν στο «η συνεργασία μαζί τους είναι αδύνατη». Αποτελεί σήμερα η αποδόμηση αυτών των στερεοτύπων καθημερινό στόχο της εκπαιδευτικής πράξης; Φοβούμαι πως όχι. Τουλάχιστον όχι στο σχολείο του ενός: ένα έθνος, ένας πολιτισμός, μια θρησκεία.

Αυτή όμως η πρόκληση είναι μπροστά μας. Και γίνεται ακόμα δυσκολότερη από την ανάγκη να καταπολεμήσουμε την ισλαμοφοβία χωρίς αξιακές εκπτώσεις, χωρίς δηλαδή το σχολείο να πάψει να υπηρετεί –έστω στο βαθμό που την υπηρετεί- μια ανοιχτή δημοκρατική κοινωνία.

Αλεξάνδρα Βασιλείου,
Δρ. Κοινωνικής Ψυχολογίας 

Το αντίδοτο στον φόβο

Ο φόβος προστατεύει, η φοβία απομονώνει – εν δυνάμει σκοτώνει. Δεν θα επιβιώναμε χωρίς φόβο. Ο φόβος προειδοποιεί για πιθανό κίνδυνο, βοηθά να υπολογίζουμε το ρίσκο που παίρνουμε, μας κάνει πιο προσεκτικούς. Αλλά ο εγκέφαλος μας δεν έχει εξελιχθεί αρκετά ώστε να μπορεί να διαχωρίσει τον πραγματικό από τον φανταστικό κίνδυνο.

Η έρευνα δείχνει επίσης ότι ο εγκέφαλος καταγράφει εκείνους που θεωρούμε ότι είναι ξένοι περισσότερο ως αντικείμενα, παρά ως ανθρώπους.

Έτσι, σε συνδυασμό με την τρομολαγνεία πολλών ΜΜΕ, που προβάλουν κάθε διαφορετικότητα ως απειλή στην ταυτότητά μας, αυξάνεται το μίσος. Ο ανεπεξέργαστος φόβος περιορίζει την αντίληψη μας, δημιουργεί παράλογες σκέψεις και υπεραπλουστευμένες γενικεύσεις. Εύκολα γίνεται φοβία. Ωστόσο, ο άνθρωπος έχει την ικανότητα για ενσυναίσθηση και μια φυσική περιέργεια για κάθε τι καινούργιο.

Αυτό λειτουργεί ως αντίδοτο στο φόβο. Η δημιουργία σχέσης με τον ‘άλλο’, η διαπραγμάτευση των προσωπικών, διαπροσωπικών και κοινωνικών συγκρούσεων που πιθανά αναδύονται, μπορούν να γίνουν πολύτιμος πλούτος και δύναμη για την ταυτότητα.

—-

[1] http://www.islamophobiaeurope.com/

[2] http://ethnikismos.net

[3] http://stoxos.gr

[4] http://nikosxeiladakis.gr
 

 

Apr 082016
 

bauman quote

Πηγή: Hit & Run

Ο Ζίγκμουντ Μπάουμαν για τους πρόσφυγες

Όσο γενικευτικός, αυθαίρετος και ευφάνταστος κι αν ήταν ο συσχετισμός των τρομοκρατών με τους πολιτικούς πρόσφυγες και τους «οικονομικούς μετανάστες», πέτυχε το στόχο του: η εικόνα του «πολιτικού πρόσφυγα» (η οποία κάποτε προκαλούσε την ανθρώπινη συμπόνια και ωθούσε στην παροχή βοήθειας) σπιλώθηκε και κηλιδώθηκε, ενώ η ίδια η ιδέα του «ασύλου» (ζήτημα κάποτε πολιτικής υπερηφάνειας και πολιτισμού) θεωρείται σήμερα ένα φοβερό μείγμα επαίσχυντης αφέλειας και εγκληματικής ανευθυνότητας. Από την άλλη, έχουμε τους «οικονομικούς μετανάστες», οι οποίοι υποχώρησαν από τα πρωτοσέλιδα για να δώσουν τη θέση τους στους πολιτικούς πρόσφυγες, που θεωρούνται σκοτεινοί, δηλητηριώδεις και φορείς ασθενειών. Αλλά κι αυτούς, τους οικονομικούς μετανάστες, ουδόλως τους βοήθησε το γεγονός ότι, αν μη τι άλλο, αποτελούν την ενσάρκωση όλων των ιερών αξιών που πρεσβεύει η κυρίαρχη νεοφιλελεύθερη πίστη και που προωθεί ως πρότυπα τα οποία οφείλουν να διέπουν τη συμπεριφορά του καθενός από μας (δηλαδή της «επιθυμίας για πρόοδο και ευημερία, της ατομικής ευθύνης, της ετοιμότητας να ριψοκινδυνεύσουν κλπ»). Κατηγορούμενοι ήδη ότι μας «απομυζούν» και ότι παραμένουν πιστοί στις ανυπόληπτες δοξασίες τους και στα ρυπαρά τους έθιμα, οι οικονομικοί μετανάστες δεν θα μπορούσαν πια, όσο σκληρά κι αν προσπαθούσαν, να αποτινάξουν την αδιάκριτη κατηγορία της τρομοκρατικής συνωμοσίας που επικολλάται σε «ανθρώπους σαν κι αυτούς» – στα ναυάγια της πλανητικής παλίρροιας των ανθρώπινων απορριμμάτων. Αυτή είναι η νέα χρήση στην οποία υποβάλλονται οι απόβλητοι άνθρωποι, ιδιαίτερα όσοι κατάφεραν να αποβιβαστούν σε εύπορες ακτές. (σελ. 96-7)

(…) οι πρόσφυγες και οι μετανάστες, καθώς έρχονται «από μακριά», αλλά εγκαθίστανται στις γειτονιές μας, είναι ιδανικοί για να παίξουν τον ρόλο ενός ομοιώματος προορισμένου να καεί σαν σύμβολο των «δυνάμεων της παγκοσμιοποίησης», οι οποίες προξενούν φόβο και δυσαρέσκεια, επειδή ακριβώς δρουν χωρίς να λαμβάνουν υπόψη εκείνους που τα αποτελέσματά τους θα επηρεάσουν. Άλλωστε, οι «οικονομικοί μετανάστες» και οι πολιτικοί πρόσφυγες αποτελούν συλλογικούς αντικατοπτρισμούς (τον άλλο εαυτό; συνοδοιπόρους; αντίγραφα; καρικατούρες;) της νέας εξουσιαστικής ελίτ του παγκοσμιοποιημένου κόσμου που έχουμε κάθε λόγο να υποπτευόμαστε ως τον κακό όλης της υπόθεσης. Όπως ακριβώς η ελίτ αυτή, έτσι και οι οικονομικοί και πολιτικοί πρόσφυγες αλλάζουν θέση, δεν ριζώνουν πουθενά, είναι απρόβλεπτοι. Όπως ακριβώς η ελίτ αυτή, έτσι κι αυτοί αποτελούν την επιτομή του ακατανόητου «χώρου ζωής», όπου βρίσκονται οι ρίζες της σημερινής αβεβαιότητας της ανθρώπινης ύπαρξης. Ζητώντας μάταια κάποια άλλη, επαρκέστερη δίοδο, τα άγχη και οι φόβοι εκτονώνονται στους κοντινότερους στόχους και επανεμφανίζονται ως δυσαρέσκεια της κοινής γνώμης και ως φοβία απέναντι στους «αλλοδαπούς που ζουν ανάμεσά μας». Η αβεβαιότητα δεν είναι δυνατόν να εξουδετερωθεί και να διασκορπιστεί με μια κατά μέτωπο σύγκρουση ενάντια στην άλλη προσωποποίηση της σύγχρονης ετεροδικίας, δηλαδή ενάντια στην παγκόσμια ελίτ που ολισθαίνει πέρα από τον ανθρώπινο έλεγχο. Η ελίτ αυτή είναι πολύ ισχυρή για μια κατά μέτωπο αντιπαράθεση ή αμφισβήτηση του κύρους της, ακόμα κι αν γνωρίζαμε την ακριβή της θέση (κάτι που βέβαια δεν συμβαίνει). Από την άλλη πλευρά, όμως, οι πρόσφυγες είναι ένας ορατός και ακίνητος στόχος για το πλεονάζον άγχος μας.

Ας μου επιτραπεί να προσθέσω το εξής. Όταν οι «κατεστημένες τάξεις» έρχονται αντιμέτωπες με τη συρροή των περιθωριακών (δηλαδή των απορριμμάτων του παγκόσμιου θριάμβου της νεοτερικότητας αλλά και μιας νέας παγκόσμιας αταξίας), έχουν κάθε λόγο να αισθάνονται ότι απειλούνται. Εκτός από το ότι αντιπροσωπεύουν τον «μεγάλο άγνωστο» που όλοι οι «ξένοι ανάμεσά μας» ενσαρκώνουν, οι συγκεκριμένοι περιθωριακοί (οι πρόσφυγες δηλαδή) φέρνουν μαζί τους μακρινούς απόηχους του πολέμου, τη δυσοσμία καμένων χωριών και κατεστραμμένων σπιτιών που δεν μπορούν παρά να υπενθυμίζουν στους μόνιμους κατοίκους πόσο εύκολα θα μπορούσε να τρωθεί ή να θρυμματιστεί το προστατευτικό περίβλημα της δικής τους, οικείας και ασφαλούς (οικείας, επειδή ακριβώς είναι ασφαλής) ρουτίνας και πόσο παραπλανητική είναι τελικά η ασφάλεια του δικού τους οικισμού. Ο πρόσφυγας (όπως επεσήμανε ο Μπέρτολντ Μπρεχτ στο Die Landschaft des Exils), είναι ein Bote des Unglucks – «άγγελος κακών ειδήσεων». (σελ. 110-11)

Σίγκμουν Μπάουμαν, Σπαταλημένες Ζωές – Οι απόβλητοι της νεοτερικότητας (εκδ. Κατάρτι, 2005)

για την αντιγραφή: Λευτέρης Βασιλόπουλος

Apr 062016
 

images

 

Η ενδυνάμωση του διαπολιτισμικού διαλόγου αποτελεί πρωταρχική ανάγκη των καιρών. Οι εύκολες γενικεύσεις, οι αδιαπραγμάτευτες ‘αλήθειες’ δεν οδηγούν σε βιώσιμες λύσεις. Οδηγούν σε αύξηση του βίαιου εξτρεμισμού και σε κοινωνική απομόνωση.

Σήμερα είδαμε ανάρτηση για αυτό το ενδιαφέρον βιωματικό σεμινάριο.

Πηγή: Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες

στο πλαίσιο υλοποίησης του έργου

«Ενδυνάμωση του διαπολιτισμικού διαλόγου και ενίσχυση των κοινοτήτων Υπηκόων Τρίτων Χωρών για την προάσπιση και άσκηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους»

υλοποιεί

 Βιωματικό σεμινάριο 4 δίωρων συναντήσεων για γονείς, εκπαιδευτικούς και άλλα μέλη της ευρύτερης κοινότητας της περιοχής του κέντρου της Αθήνας με θέμα την προώθηση της επικοινωνίας, την εμψύχωση και την ενδυνάμωση, μέσα στο ευρύτερο πλαίσιο της ανάδειξης και της αξιοποίησης της ποικιλομορφίας στις ανθρώπινες σχέσεις.

Συμμετέχοντες/-ουσες: Ενήλικα μέλη της ευρύτερης κοινότητας της περιοχής του κέντρου της Αθήνας

Αριθμός : 30 ατομα (μέγιστο). Βασική προϋπόθεση της συμμετοχής η δέσμευση για συμμετοχή και στις 4 συναντήσεις.

Επιμέρους θεματικές

  • Δημιουργία ασφαλούς πλαισίου – Θέτοντας τα όρια (μέσα μας και γύρω μας)– Συμβόλαιο ομάδας
  • Αναγνώριση προσωπικού συναισθήματος και ενσυναίσθηση – Έμφαση στις θετικές δεξιότητες – Εμψύχωση
  • Ενεργητική ακρόαση και δεξιότητες επικοινωνίας – Η σημασία του πλαισίου και του περιεχομένου στην επικοινωνία
  • Ανάπτυξη του συνδέεσθαι και του σχετίζεσθαι – Η εμπειρία του ανήκειν σε μια ομάδα – Ενθάρρυνση και ενδυνάμωση της συνεργασίας – Ρόλοι

Χρόνος διεξαγωγής:

Δευτέρα 11/4: 18:00 -20:00

Τετάρτη 13/4: 15:00 – 17:00

Δευτέρα 18/4: 15:00 – 17:00

Τρίτη 19/4 : 15:00 – 17:00

Χώρος διεξαγωγής:

Γραφεία ΕΣΠ Σολωμού 25, Εξάρχεια

Εκπαιδευτές/τριες:

Πηνελόπη Βασταρούχα, Κοινωνική λειτουργός – Οικογενειακή Θεραπεύτρια

Μαρικαίτη Μανσόλα, Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια

Παύλος Σαλίχος, Ψυχολόγος ΜΑ – Ψυχοθεραπευτής

Απόστολος Σαμπαζιώτης, Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπευτής

Τηλέφωνο για πληροφορίες: 210 3800990-1 (Πέννυ Σέργη)

Δηλώσεις συμμετοχής έως: Παρασκευή 8 Απριλίου 2016 Αίτηση συμμετοχής εδώ

Apr 012016
 

537261_558353434184853_792298147_n

Η ανοιχτή διεργασίας ομάδας του Απριλίου, Παρασκευή 1/4 στις 7.00 – 9.00 μμ στο Καλαμάκι (Γιαννάρου 17, στάση τραμ ‘Πικροδάφνη’). Σε αυτήν τη συνάντηση η διεργασία ομάδας θα εμπλουτιστεί για άλλη μια φορά από το θέατρο Playback με τη συμμετοχή μελών της ομάδας τo Processwork συναντάει το θέατρο Playback!

“Βαθιά Δημοκρατία είναι η αίσθηση ότι ο κόσμος είναι εδώ για να μας βοηθήσει να γίνουμε ολόκληροι και ότι εμείς είμαστε εδώ για να βοηθήσουμε τον κόσμο να γίνει ολόκληρος” — Arnold Mindell

Οι συναντήσεις Διεργασίας Ομάδας στηρίζονται σε μια συναισθηματική στάση “Βαθιάς Δημοκρατίας” και είναι ανοιχτές σε όσους επιθυμούν να εξερευνήσουν θέματα και προβλήματα που αφορούν την ζωή μας, ως κοινωνικά και πολιτικά άτομα, στα πλαίσια της ομάδας. Το θέμα επιλέγεται στην κάθε συνάντηση από την ομάδα. Η συναντήσεις αυτές είναι χωρίς κόστος.