Apr 302018
 

Ολοκληρώθηκε το Διήμερο εκπαιδευτικό σεμινάριο “Μετά τις ‘έμφυλες ταυτότητες’: Θέματα σεξουαλικού προσανατολισμού & ταυτότητας φύλου στην εκπαίδευση – Εργαλεία για εκπαιδευτικούς”, που οργάνωσε η τηλεφωνική γραμμή 11528-Δίπλα Σου σε συνεργασία με το Γραφείο Αγωγής Υγείας Β/θμιας της Α’ Αθήνας. Το Processwork Hub συμμετείχε στο σεμινάριο με ένα εργαστήριο με τίτλο “Η αβεβαιότητα εργαλείο για βιώσιμες σχέσεις”, που συντόνισε η Αλεξάνδρα Βασιλείου. Εξερευνήσαμε τη διεργασία μετάβασης από ένα βαθιά ριζωμένο σύστημα πεποιθήσεων σε ένα άλλο, τα συναισθήματα που αυτό δημιουργεί, καθώς και απαραίτητες δεξιότητες για ένα γόνιμο διάλογο γύρω από αυτά τα θέματα. Το σεμινάριο συνεχίστηκε όλο το σ/κ με παρουσιάσεις και βιωματικά εργαστήρια με την ενεργή συμμετοχή εκπαιδευτικών. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στην Νάνσυ Παπαθανασίου (επιστημονική υπεύθυνη της γραμμής 11528-Δίπλα Σου) και στην Έλενα-Όλγα Χρηστίδη (συνεργάτιδα της γραμμής) για τον άρτιο σχεδιασμό και οργάνωση του διημέρου!

Apr 212018
 

 

Πηγή: 11528.gr

 

Μετά τις “έμφυλες ταυτότητες”:

Θέματα σεξουαλικού προσανατολισμού και ταυτότητας φύλου στην εκπαίδευση

– Εργαλεία για εκπαιδευτικούς

28-29 Απριλίου 2018
Λεωφ. Ανδρέα Συγγρού 107, Αθήνα

Η καταπολέμηση των διακρίσεων βάσει του σεξουαλικού προσανατολισμού ή/και της ταυτότητας φύλου και η δημιουργία ασφαλούς χώρου για όλες τις μαθήτριες και τους μαθητές, εξακολουθούν να αποτελούν ζητούμενα για την εκπαιδευτική κοινότητα.  Ζητήματα σεξουαλικού προσανατολισμού και ταυτότητας φύλου παραμένουν αόρατα, με αποτέλεσμα οι ΛΟΑΤΚΙ μαθήτριες και μαθητές, καθώς και οι οικογένειες και το περιβάλλον τους, να νιώθουν αποκλεισμένες/οι από το σχολικό πλαίσιο.

Κομβικό ρόλο στην καλλιέργεια ενός κλίματος συμπεριληπτικότητας έχουν οι εκπαιδευτικοί· εκτός από την εκπαίδευση και τη διδασκαλία των μαθητριών/ών, αναλαμβάνουν την επίλυση συγκρούσεων στην τάξη, την αναγνώριση ιδιαίτερων προκλήσεων για κάθε παιδί και την πρόληψη και αντιμετώπιση διακρίσεων και εκφοβισμού. Επιπλέον, συχνά αποτελούν γέφυρα μεταξύ του παιδιού και του ευρύτερου οικογενειακού και κοινωνικού περιβάλλοντος. Είναι κρίσιμο, επομένως, για τις/τους εκπαιδευτικούς να έρθουν σε επαφή με τις βαθύτερες δεξιότητες και ανάγκες τους και να ανακαλύψουν νέους τρόπους δράσης στο σχολικό περιβάλλον.

Σε αυτό το διήμερο θα διερευνήσουμε τα απαραίτητα εργαλεία και τους καλύτερους τρόπους προσέγγισης ζητημάτων φύλου και σεξουαλικότητας συνδυάζοντας πρόσφατα επιστημονικά δεδομένα, την εμπειρία των ΛΟΑΤΚΙ ατόμων και την πολύτιμη πληροφορία που φέρνουν οι εκπαιδευτικοί από τη σχολική τάξη. Τελικός στόχος είναι να διευρυνθεί το γνωστικό πεδίο των επαγγελματιών και να αναδειχθούν καλές πρακτικές για τη διαχείριση τέτοιων ζητημάτων.

Το σεμινάριο διοργανώνεται από την Υπεύθυνη Αγωγής Υγείας της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Α΄ Αθήνας,  σε συνεργασία με τη Γραμμή Ψυχολογικής Στήριξης “11528-ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ” για λεσβίες, gay, αμφί και τρανς άτομα, οικογένειες και εκπαιδευτικούς και με την υποστήριξη της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση.

Η Γραμμή Ψυχολογικής Στήριξης 11528-ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ για ΛΟΑΤΚΙ άτομα, τις οικογένειές τους και για εκπαιδευτικούς έχει την Αιγίδα του υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων (Αρ. Πρωτ.: 97606/Δ2) και λειτουργεί χάρη στη δωρεά από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, με τη στήριξη του Δήμου Αθηναίων.

Σημειώνεται, ότι ο χώρος της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση είναι προσβάσιμος και φιλικός σε ανθρώπους με αναπηρία και εμποδιζόμενα άτομα, ενώ οι σκύλοι – οδηγοί τυφλών είναι ευπρόσδεκτοι.

Η είσοδος στο σεμινάριο είναι δωρεάν.

Θα δοθούν βεβαιώσεις παρακολούθησης. Για να δηλώσετε συμμετοχή συμπληρώστε τη φόρμα που βρίσκεται στο τέλος της σελίδας ή κάντε κλικ ΕΔΩ.

Για πληροφορίες: 2108829969, management@11528.gr

Πρόγραμμα Σεμιναρίου

Σάββατο 28 Απριλίου

10:30-11:00 Προσέλευση – Καλωσόρισμα

11:00-11:30 Για μια συμπεριληπτική εκπαίδευση (Μαρία Χιόνη)

11:30-13:00 Η αβεβαιότητα σύμμαχος για βιώσιμες σχέσεις (Αλεξάνδρα Βασιλείου) – Εργαστήριο

13:00-13:30 Διάλειμμα

13:30-14:00 Σχολικό Κλίμα: Στοιχεία από την πρώτη Πανελλαδική Έρευνα για την εμπειρία των ΛΟΑΤΚΙ μαθητριών-ών στο σχολείο (Colour Youth, Κοινότητα LGBTQ Νέων Αθήνας)

14:00-14:30 Βασικές έννοιες για τον σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα φύλου (Μαριλίνα Αβάνη, Φίλιππος Παγάνης)

14:30-15:00 Θεσμικό πλαίσιο παρεμβάσεων στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Καλλιόπη Λυκοβαρδή, Θεώνη Κουφονικολάκου)

15:00-15:30 Διάλειμμα

15:30-16:15 Σύγχρονες προσεγγίσεις και καλές πρακτικές για τον σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα φύλου (Έλενα-Όλγα Χρηστίδη) – Εργαστήριο

16:15-17:00 Συχνές ερωτήσεις με εμπειρικά δεδομένα από το σχολείο για τον σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα φύλου (Νάνσυ Παπαθανασίου) – Εργαστήριο

Κυριακή 29 Απριλίου

11:00-11:30 Παρουσίαση των υπηρεσιών και κύρια συμπεράσματα από τα δύο χρόνια λειτουργίας της Γραμμής Ψυχολογικής Στήριξης 11528-ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ για ΛΟΑΤΚΙ άτομα, τις οικογένειές τους και εκπαιδευτικούς (Κλεοπάτρα Οικονομίδου)

11:30-12:00 Αναπτυξιακά & ψυχολογικά θέματα στην εφηβεία (Ναταλία Σκουλάκη)

12:00-12:30 Η βία επί της σεξουαλικότητας (Αντώνης Πούλιος)

12:30-13:00 Ομόφυλη γονεϊκότητα και διαφορετικοί τύποι οικογένειας: Βρίσκοντας κοινούς τόπους (Έλενα-Όλγα Χρηστίδη)

13:00-13:30 Η θέση της/του εκπαιδευτικού: Ασφαλής ή άβολος τόπος; (Ειρήνη Κουτελά)

13:30-14:00 Διάλειμμα

14:00-15:30 ΛΟΑΤΚΙ θέματα στη σχολική κοινότητα: εργαλεία για τις δύσκολες συζητήσεις (Βενετία Μπουρονίκου) – Εργαστήριο

15:30-17:30 Πέρα από την ιδιότητα της/του εκπαιδευτικού: ισορροπώντας ανάμεσα στο επαγγελματικό και το προσωπικό (Έλενα-Όλγα Χρηστίδη, Νάνσυ Παπαθανασίου) – Εργαστήριο

17:30-18:00 Τι παίρνουμε φεύγοντας; (Συμπεράσματα – κλείσιμο)

Ομιλήτριες/ές, συντονίστριες εργαστηρίων:

Στέλλα-Μαρία Αβάνη, Ψυχολόγος, Εκ. Ψυχοθεραπεύτρια*

Αλεξάνδρα-Αριάδνη Βασιλείου, Ph.D., Κοινωνική Ψυχολόγος*

Ειρήνη Κουτελά, M.Sc., Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας, Ψυχοθεραπεύτρια εκπαιδευμένη στη θεραπεία Gestalt*

Θεώνη Κουφονικολάκου, Βοηθός Συνήγορος για τα Δικαιώματα του Παιδιού

Καλλιόπη Λυκοβαρδή, Βοηθός Συνήγορος για την Ίση Μεταχείριση

Βενετία Μπουρονίκου, ΜΑ, Ψυχολόγος

Κλεοπάτρα Οικονομίδου, ΜΑ, Υπεύθυνη Έργου 11528-ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ

Φίλιππος Παγάνης, Υπεύθυνος Έργου Transcending Youth, Colour Youth

Νάνσυ Παπαθανασίου, Ph.D., Κλινική Ψυχολόγος, Επιστημονική Υπεύθυνη του 11528-ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ

Αντώνης Πούλιος MSc, PhD (c), Κλινικός Ψυχολόγος,  Ψυχαναλυτής

Αναστασία-Ναταλία Σκουλάκη, M.Sc., Κλινική Ψυχολόγος, Εκ. Ψυχοθεραπεύτρια*

Μαρία Χιόνη, M.Sc., Εκπαιδευτικός, Υπεύθυνη Αγωγής Υγείας της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Α΄ Αθήνας

Έλενα-Όλγα Χρηστίδη, Ψυχολόγος, Ψυχοθεραπεύτρια & Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων*

*Επιστημονικές Συνεργάτιδες της Γραμμής Ψυχολογικής Στήριξης 11528-ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ

Dec 222017
 

Μετά από πρόσκληση της Διευθύντριας του 2ου Γενικού Λυκείου Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Ελληνικού, η Λένα Ασλανίδου και η Βασιλική Κατριβάνου βρέθηκαν για τρεις συναντήσεις με τους εκπαιδευτικούς του Διαπολιτισμικού Γυμνασίου και Λυκείου.  Στις συναντήσεις αυτές επεξεργάστηκαν μαζί τους θέματα που αφορούν στις σχέσεις μέσα στο σχολείο και στη διαδικασία της εκπαίδευσης.

Το Διαπολιτισμικό Σχολείο Ελληνικού λειτουργεί από το 1984. Σήμερα ο μεγαλύτερος αριθμός  των μαθητών που φοιτούν στο σχολείο είναι πρόσφυγες. Παιδιά που είτε ζουν με τις οικογένειες τους, είτε βρίσκονται μόνα τους στην Ελλάδα.  Οι συνθήκες σε ένα σχολείο με μεγάλο αριθμό παιδιών, τα οποία ζουν ακόμη σε συνθήκες ανασφάλειας, δεν μιλούν την γλώσσα και βρίσκονται σε μια μεγάλη μετάβαση στη ζωή τους, είναι δύσκολες.  Πέρα από τους εφευρετικού τρόπους που χρειάζεται να βρίσκει κανείς για να γίνει η διδασκαλία του μαθήματος, ένα μεγάλο μέρος της δουλειάς των καθηγητών απαιτεί δεξιότητες επικοινωνίας και επίλυσης συγκρούσεων.

Οι συναντήσεις μας είχαν σκοπό την επεξεργασία δυσκολιών που αντιμετωπίζουν στην καθημερινότητα της σχολικής ζωής και στις σχέσεις με τους μαθητές.

Στις τρεις συναντήσεις μας εστιάσαμε στις παρακάτω θεματικές:

  1.  Επικοινωνία και εντάσεις μεταξύ παιδιών από διαφορετικές χώρες και διαφορετικούς πολιτισμούς και σχέσεις των φύλων.
  2. Το πως σχετιζόμαστε με τις διαφορετικές φωνές που υπάρχουν μέσα σε ένα σύλλογο καθηγητών.
  3. Πως θέτω κανόνες που να γίνονται σεβαστοί από τους μαθητές. Σχέσεις με μαθητές ‘ταραξίες’.

Οι εκπαιδευτικοί του σχολείου είναι όλοι άνθρωποι με όραμα και κατάθεση και αγωνίζονται καθημερινά να βρουν τρόπου για να ενισχύσουν, να εμπνεύσουν και να στηρίξουν τα παιδιά να προχωρήσουν και να αναπτυχθούν στη ζωή τους. Μέσα στη σημερινή κατάσταση, με μαθητές που ζουν την προσφυγική εμπειρία, τα πολλαπλά προβλήματα μοιάζουν άλυτα και τους εμποδίζουν να αναγνωρίσουν τη συμβολή τους στις ζωές και την εκπαίδευση των μαθητών τους.

Κλείνοντας τις συναντήσεις μας τους ζητήσαμε να μας πουν μια καλή στιγμή που θυμούνται. Μερικές από τις απαντήσεις της ομάδας:

… Το χαμόγελο ενός παιδιού που έχει χάσει όλη την οικογένεια του στον πόλεμο, μετά από μια μας συζήτηση.

… Τους μαλώνω για να μην καπνίζουν, όμως όταν με βλέπουν στο λεωφορείο πέφτουν επάνω μου και με αγκαλιάζουν. Αυτές οι αγκαλιές των μαθητών στο λεωφορείο με γεμίζουν τόσο πολύ, που ξεχνάω όλη την κούραση και την ένταση.

… Όταν καταφέρεις να σε εμπιστευτούν και να σου μιλήσουν για προσωπικές δυσκολίες και μπορείς να τους κατευθύνεις για να πάρουν την κατάλληλη βοήθεια.

… Όταν ακούς να σου λένε Thank you teacher!

Ευχαριστούμε και εμείς με τη σειρά μας τους καθηγητές, για την εμπιστοσύνη, το άνοιγμα και το μοίρασμα. Φύγαμε πλουσιότερες και σοφότερες από το σχολείο σας.

Το σχολείο εκδίδει εδώ και 9 χρόνια εκδίδει την εφημερίδα «Χωρίς Σύνορα». Αξίζει να διαβάσετε τεύχη της εφημερίδας, τα οποία μπορείτε να βρείτε εδώ.

Dec 042017
 

Μετά από πρόσκληση της Παυλίνας Χατζηθεοδούλου, Προϊσταμένης του Τομέα Επιμόρφωσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Κύπρου, ομάδα συνεργατών από διαφορετικούς χώρους βρεθήκαμε μαζί στη Λευκωσία και συντονίσαμε ένα διήμερο εξειδικευμένο εργαστήριο που απευθυνόταν σε εκπαιδευτικούς της Κύπρου. Το εργαστήριο έγινε στα πλαίσια του προγράμματος Μέτρα για Βελτίωση Ένταξης Παιδιών Τρίτων Χωρών στην Κύπρο.

Την ομάδα συντονιστών του εργαστηρίου αποτελούσαν η Αλεξάνδρα Ανδρούσου (αναπληρώτρια καθηγήτρια ΕΚΠΑ, μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής ΥΠΠΕΘ για την Εκπαίδευση των Παιδιών των Προσφύγων), η Αλεξάνδρα Βασιλείου (εκπαιδεύτρια ενηλίκων), η Βέρα Λάρδη (θεατροπαιδαγωγός/εκπαιδεύτρια ενηλίκων) και ο Χρήστος Στεφάνου (καθηγητής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Συντονιστής Εκπαίδευσης Προσφύγων Κέντρου Φιλοξενίας Ελαιώνα).

Έγινε παρουσίαση της εμπειρίας από τη διαχείριση της προσφυγικής κρίσης στην Ελλάδα και δυο βιωματικά εργαστήρια:

«Από το container στο σχολείο: μια πορεία γεμάτη εμπόδια και προσδοκίες» – Αλεξάνδρα Ανδρούσου και Χρήστος Στεφάνου.

«Με ποια πλευρά είσαι;» – Αλεξάνδρα Βασιλείου και Βέρα Λάρδη

Στο υλικό που μοιράστηκε στους εκπαιδευτικούς συμπεριλήφθηκαν ιστοσελίδες με εκπαιδευτικό υλικό που μπορούν να αξιοποιηθούν στο πλαίσιο της εκπαίδευσης και ένταξης των παιδιών προσφύγων καθώς και πηγές με ντοκιμαντέρ σχετικά με την εκπαίδευση προσφύγων.

Κλείσαμε τη διήμερη συνάντηση με τη γνωστή ερώτηση: αν διάλεγες μια λέξη, με τι συναίσθημα, πως φεύγεις από εδώ σήμερα;

Η ομάδα απάντησε: αναστοχασμό, ενσυναίσθηση, νέες ιδέες, μοίρασμα, ελπίδα, μετακίνηση, ανάσες ενδοσκόπησης, προσαρμογή, αισιοδοξία, αλλαγή, κοινότητα, ομαδικότητα, σοφότερη, ενδυνάμωση, συμμετοχή, αναθεώρηση, δύναμη, προβληματισμό, αδιέξοδο, δυναμωμένη, μπορούμε, επαναπροσδιορισμό, αγώνας…

Ένα μεγάλο ευχαριστώ στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου για την πρόσκληση και στην ομάδα των εκπαιδευτικών για την προθυμία να δουλέψουμε όλοι κι όλες μαζί βιωματικά, να αναρωτηθούμε, να προβληματιστούμε και να παραγουμε γνώση κι εμπειρία ως ομάδα.

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από την επιμόρφωση

May 222017
 

Ιστορίες της Νέας Γης

Λίλη & Αλεξάνδρα Βασιλείου: Processwork και Διάλογοι με Επίγνωση & Ενσυναίσθηση…

Λυχνάρι 91.7 fm – Ρόδος

Συνάντηση και συνομιλία με την Αλεξάνδρα και τη Λίλη Βασιλείου από το Processwork Hub με αφορμή την ολοκλήρωση του 8μηνου σεμιναρίου Ενδυνάμωσης Εκπαιδευτικών που πραγματοποιήθηκε στη Ρόδο.

Μια συναρπαστική διαδρομή με πυξίδα και σημεία ανίχνευσης ταυτόχρονα από το Processwork, μια πολυδιάστατη και πολυεπίπεδη προσέγγιση της ανθρώπινης εμπειρίας. Συν-αφηγούμαστε έτσι την ιστορία μιας προσέγγισης και των εφαρμογών της και μέσα απ’ αυτό εντοπίζουμε φωτεινά σημεία στο χάρτη της δουλειάς με τον άνθρωπο, τον εαυτό, την κοινωνία, τον κόσμο, την Ελλάδα. Διαπιστώνουμε τις προκλήσεις μα και τα δώρα στη σχέση και σύνδεσή μας μέσα μας και μεταξύ μας για να πλοηγηθούμε καλύτερα σε μια πολυπλοκότητα που προσκαλεί τώρα περισσότερο από ποτέ αυτή τη σύνδεση και συλλογικότητα. ~ 21.05.2017

 

Nov 012016
 

q

Η εφαρμογή του προγράμματος «Ενδυνάμωση Εκπαιδευτικών» συνεχίζεται για έβδομη χρονιά! Χθες, συναντηθήκαμε στη Ρόδο με ομάδα εκπαιδευτικών που σχηματίστηκε για αυτό το σκοπό, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Υποτροφιών Ρόδου Εμμανουήλ και Μαίρης  Σταματίου. Ο κος Ελευθέριος Ζήφιας, συνεργάτης του Ιδρύματος είχε φροντίσει για όλες τις λεπτομέρειες για την ομαλή διεξαγωγή της συνάντησης και τον ευχαριστούμε. Άλλη ατμόσφαιρα στο νησί. Η Ρόδος, άδεια από τουρίστες πια, ήρεμη, βροχερή, οι άνθρωποι μοιάζουν λιγότερο φορτισμένοι.

Την ομάδα αυτής της χρονιάς στη Ρόδο συντονίζουν η Αλεξάνδρα Βασιλείου και η Λίλη Βασιλείου. Δουλέψαμε μαζί με τους εκπαιδευτικούς για ένα γεμάτο τετράωρο. Γνωριστήκαμε, παρουσιάσαμε τη δομή του προγράμματος, τον τρόπο που θα δουλέψουμε στην ολομέλεια και στις μικρές ομάδες και μετά βουτήξαμε στο πρώτο κεφάλαιο του εγχειριδίου. Γέμισε το δωμάτιο αφηγήσεις και ζωγραφιές. Αναρωτηθήκαμε, γελάσαμε, συγκινηθήκαμε.

Η συνάντηση τελείωσε με τη γνωστή ερώτηση, ‘με τι συναίσθημα φεύγεις από εδώ σήμερα;’. Η ομάδα απάντησε: αισιοδοξία, ομαδικότητα, ξύπνημα, χαλάρωση, περιέργεια, δεν είμαι αυθόρμητος, ξεφεύγω – δεν ξεφεύγω, προβληματισμένη, ένταση, διάθεση για δουλειά, χαμογελαστή, κύκλος, έξαψη, ωραία, ροζ, συζήτηση, ικανοποιημένη, ηρεμία, νέα εμπειρία, ανακούφιση, περιέργεια, χαρά, χαρά κι εγώ, συνεργασία, ανάγκη, περιέργεια, ξύπνησα, συνειδητοποίηση, χαλάρωση…

Καλή αντάμωση για τη δεύτερη ολομέλεια στις 19 Δεκέμβρη!

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από την επιμόρφωση

Apr 242016
 

IMG_7822

Χθες πραγματοποιήσαμε ένα εργαστήριο ενδυνάμωσης για την ομάδα εθελοντών φοιτητριών και φοιτητών του Τμήματος Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία του Πανεπιστημίου Αθηνών (ΤΕΑΠΥ), οι οποίοι δυο φορές την εβδομάδα συντονίζουν εργαστήρια δημιουργικής απασχόλησης με τα παιδιά που φιλοξενούνται στην Ανοιχτή Δομή Φιλοξενίας προσφύγων του Δήμου Αθηναίων στον Ελαιώνα.

Η ομάδα των φοιτητριών και φοιτητών, υπό την εποπτεία και το συντονισμό της καθηγήτριας Αλεξάνδρας Ανδρούσου οργανώνει αυτήν την εκπαιδευτική /κοινωνική παρέμβαση κι έχει ως αποδέκτες τα παιδιά των προσφύγων που βρίσκονται στον Ελαιώνα. Στόχος της να βοηθήσει τα παιδιά να εκφραστούν, να παίξουν και να διασκεδάσουν. Οι δράσεις οργανώνονται με βάση τη θεωρητική θέση της Κριτικής Παιδαγωγικής, που αποτελεί ένα βασικό σημείο αναφοράς στην εκπαίδευση των φοιτητών και των φοιτητριών του ΤΕΑΠΗ.

Αξιοποιώντας εργαλεία του Processwork και του θεάτρου Playback, εξερευνήσαμε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν στη δουλειά τους στον Ελαιώνα, τις αλλαγές που έχει επιφέρει αυτή η δράση στον τρόπο με τον οποίο στέκονται μέσα κι απέναντι στον κόσμο, σε όλα αυτά που ενδυναμώνουν κι αποδυναμώνουν την ομάδα.

Με την Αλεξάνδρα Ανδρούσου γνωριζόμαστε πολλά χρόνια, από τη συνεργασία μας στο Πρόγραμμα εκπαίδευσης των παιδιών της Μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη. Με διαφορετικές αφετηρίες, αλλά κοινές αξίες και αντιλήψεις για την εκπαίδευση, για την κοινότητα και τη σημασία της βιωματικής επεξεργασίας όλων αυτών που μας προβληματίζουν, βρεθήκαμε ξανά συνεργάτες σε ένα καινούργιο εγχείρημα. Η ομάδα του ΤΕΑΠΗ με τη δράση της στον Ελαιώνα μας έδωσε μια νέα ευκαιρία για συνεργασία, έναν καινούργιο κοινό τόπο και τρόπο για συμπόρευση και δημιουργικότητα. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στην ομάδα για την εμπιστοσύνη της, για την αυθεντικότητα της μοιρασιάς! Θα το επαναλάβουμε…

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από το εργαστήριο…

Mar 282016
 

glypta sm

Επιστρέψαμε από άλλο ένα ταξίδι στη Λέσβο. Μετά από πρόσκληση του Γραφείου Σχολικών Δραστηριοτήτων της Δ/νσης Β/θμιας Εκπαίδευσης Ν. Λέσβου και του Σχολικού Συμβούλου Φιλολόγων Ν. Λέσβου Χρήστου Χατζηλία συντονίσαμε ένα τετράωρο επιμορφωτικό σεμινάριο με τίτλο: «Εξερευνούμε τη ματαίωση και το «κάψιμο» σε περιόδους κρίσης». Το βιωματικό αυτό εργαστήριο απευθυνόταν σε εκπαιδευτικούς Β/θμιας Εκπαίδευσης όλων των ειδικοτήτων.

Τον τελευταίο χρόνο στη Λέσβο, η προσφυγική κρίση ήρθε να προστεθεί στο ήδη βεβαρημένο τοπίο της κρίσης που περνάει η Ελλάδα. Αυξήθηκαν οι προκλήσεις σε προσωπικό και συλλογικό επίπεδο. Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να διαχειριστούν αυτήν τη νέα πραγματικότητα, όχι μόνο ως κάτοικοι του νησιού, αλλά και ως εκπαιδευτικοί σε ρόλο ηγεσίας μέσα στη σχολική κοινότητα.

Πως επιδρά αυτό στην ικανότητα των εκπαιδευτικών να ανταπεξέλθουν στις πολλαπλές ανάγκες που αναδύονται; Τι μπορούν να κάνουν οι εκπαιδευτικοί σε προσωπικό και επαγγελματικό επίπεδο για να είναι μέρος της λύσης και όχι του προβλήματος. Ποια μεθοδολογικά εργαλεία μπορούν να χρησιμοποιήσουν στο ρόλο τους ως εκπαιδευτικοί στην τάξη ή ως συντονιστές προγραμμάτων; Πως μπορούν να ξεπεράσουν τη ματαίωση και το «κάψιμο» που δημιουργεί αυτή η σύμπλοκη κατάσταση;  Διερευνήσαμε δυνατότητες και  πρακτικές αντιμετώπισης  των πολλαπλών εκδοχών της “κρίσης” από την οποία πλήττονται τα άτομα και οι συλλογικότητες τόσο σε τοπικό όσο και σε υπερτοπικό επίπεδο .

Την επιμόρφωση, κατά την οποία  αξιοποιήθηκαν εργαλεία του Processwork και του θεάτρου Playback, πραγματοποίησαν η Αλεξάνδρα Βασιλείου και η Βέρα Λάρδη.

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από την επιμόρφωση

 

Feb 042016
 

group

Ένα απολαυστικό και πλούσιο διήμερο στη Λευκωσία της Κύπρου. Μετά από πρόσκληση της Δρ Παυλίνας Χατζηθεοδούλου, Προϊσταμένης του Τομέα Επιμόρφωσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Κύπρου, πραγματοποιήσαμε επαγγελματική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου που υποστηρίζουν ως διευκολυντές (facilitators) στο πρόγραμμα Έρευνα Δράση που πραγματοποιείται στα δημόσια σχολεία της Κύπρου. Η επιμόρφωση εστίασε στη δυναμική ομάδας και στην επίλυση συγκρούσεων. Εξερευνήσαμε την αβεβαιότητα ως δεξιότητα, την σύγχυση ως σύμμαχο στην εμβάθυνση των σχέσεων στην ομάδα. Κάναμε ατομική δουλειά, δουλειά σε δυάδες και στη μεγάλη ομάδα. Προβληματιστήκαμε, γελάσαμε, συγκινηθήκαμε, ήρθαμε πιο κοντά. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στην Παυλίνα Χατζηθεοδούλου για την πρόσκληση και σε όλη την ομάδα των εκπαιδευτικών για την απίστευτη φιλοξενία, τη διάθεση για βουτιά σε άγνωστα νερά και την αυθεντικότητα της δουλειάς που κάναμε μαζί. Με το καλό να ξανανταμώσουμε!

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από την επιμόρφωση…

Nov 152015
 

12208635_900058150076191_2818986517364366401_n

Το Σάββατο που μας πέρασε ξεκίνησε η φετινή εφαρμογή της Ενδυνάμωσης Εκπαιδευτικών για την περίοδο 2015-2016. Εκπαιδευτικοί όλων των βαθμίδων, από δημόσια και ιδιωτικά σχολεία, βρεθήκαμε για την πρώτη ολομέλεια. Η συνέχεια του προγράμματος θα γίνει σε συνδυασμό συναντήσεων μικρών ομάδων και ολομέλειας μέχρι τον Ιούνιο 2016.

Ξεκινήσαμε με την εξερεύνηση του οράματος που μας παρακινεί στην επαγγελματική μας ζωή. Το μοιραστήκαμε ως αφήγηση σε δυάδες, με στίχους και εικόνες στην ολομέλεια και με κίνηση ως μεγάλη ομάδα.

Στη φετινή εφαρμογή του προγράμματος συμμετέχουν και οι Ιωάννα Βελαλή και Δήμητρα Ξενάκη, στο πρόγραμμα εκπαίδευσης εκπαιδευτών για την Ενδυνάμωση Εκπαιδευτικών.

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από την πρώτη συνάντηση της ολομέλειας

Nov 112015
 

11223994_1019557094742637_292754891956041198_n

Χθες πραγματοποιήθηκε η τρίωρη επιμόρφωση εκπαιδευτικών στη Δυναμική Ομάδας και Διεργασία Ομάδας για το πρόγραμμα «Η σεξουαλική αγωγή στο δημοτικό σχολείο – Χτίζοντας υγιείς σχέσεις ανάμεσα στα φύλα».

Το πρόγραμμα απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Σκοπός του σεμιναρίου είναι να εφοδιάσει τους/τις εκπαιδευτικούς που θα συμμετάσχουν με γνώσεις και βιώματα που θα τους/τις βοηθήσουν να σχεδιάσουν και να υλοποιήσουν στις τάξεις τους προγράμματα αγωγής υγείας με θεματική σχετική με τη σεξουαλική αγωγή.

Στο τέλος της συνάντησης η ομάδα συζήτησε αυτά που αποκόμισε από το τρίωρο. Μίλησε για την ανάγκη ορίων, για τη σημαντικότητα συνειδητοποίησης προσωπικών προκαταλήψεων, για το πώς η επικοινωνία ορίζει το αν η συζήτηση στη σχολική κοινότητα θα γίνει σε πολεμικό κλίμα ή σε κλίμα συνεννόησης, για τους φόβους που όλοι έχουμε και κουβαλάμε (και συχνά προβάλουμε στους άλλους), για τη σημαντικότητα πολλαπλών απόψεων και θέσεων, για την σπουδαιότητα της ενσυναίσθησης μέσα στο σχολείο.

Όμορφο απόγευμα στο 72ο Δημοτικό. Πλούσια η συνάντηση σε ανταλλαγή και βιωματική δουλειά!

Ένα κλικ εδώ για φωτογραφίες από την επιμόρφωση.

 

Nov 082015
 

group 2

(φωτογραφία Μάριος Λώλος)

Πηγή: Ενθέματα

Η Αυθεντική Αντίδραση: ένας διάλογος για την ομοφοβία και τρανσφοβία

της Λένας Ασλανίδου, της Αλεξάνδρας Βασιλείου και της Βέρας Λάρδη

Τα τελευταία χρόνια, ολοένα και περισσότερα περιστατικά ομοφοβικής και τρανσφοβικής βίας αναφέρονται στα μίντια. Το γεγονός οφείλεται στην αύξηση αυτού του είδους βίας αλλά και στο ότι τα θύματα ίσως νιώθουν μεγαλύτερη στήριξη, κι έτσι τα καταγγέλλουν ευκολότερα. Σημαντικό ρόλο στην πρόληψη και αντιμετώπιση της ομοφοβικής και τρανσφοβικής βίας παίζει το σχολείο, βασικός χώρος κοινωνικοποίησης και αναπαραγωγής στερεοτύπων και προκαταλήψεων. Οι τρεις μας λοιπόν, η Αλεξάνδρα Βασιλείου και η Λένα Ασλανίδου από το Processwork Hub και η Βέρα Λάρδη από την ομάδα Amaté Performance αποφασίσαμε να σχεδιάσουμε μια δράση/επιμόρφωση που να απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς και θα εξερευνά την ομοφοβία και την τρανσφοβία. Έτσι γεννήθηκε «Η Αυθεντική Αντίδραση», ένα θεατρικό δρώμενο που ακολουθείται από συζήτηση με το κοινό, με σκοπό να δημιουργηθεί ένας δίαυλος επικοινωνίας ανάμεσα στις διαφορετικές φωνές και εμπειρίες γύρω από τον σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα φύλου.

Μαζέψαμε μια ομάδα lgbtq ανθρώπων για μια βραδιά αφηγήσεων στιγμών αποδοχής και διάκρισης, ιστοριών που αφορούν τη δική τους lgbtq εμπειρία. Με βάση αυτό το υλικό σχεδιάσαμε ένα θεατρικό δρώμενο στο οποίο συμπεριλάβαμε αυτούσιες τις ιστορίες, διαφυλάσσοντας την ανωνυμία αφηγητών και αφηγητριών. Στο επόμενο στάδιο, σχηματίστηκε μια ομάδα εθελοντών ηθοποιών. Ενδιαφέρον είναι ότι και η ίδια η ομάδα των ηθοποιών, κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας της δράσης, διαπραγματεύτηκε το θέμα της προσωπικής και κοινωνικής ομοφοβίας και τρανσφοβίας, όπως αυτή εμφανιζόταν στην επεξεργασία του υλικού επηρεάζοντας τις σχέσεις μέσα στην ομάδα.

Παρότι η δράση σχεδιάστηκε για δουλειά με εκπαιδευτικούς, στην πορεία συνειδητοποιήσαμε ότι ήταν κατάλληλη και για το ευρύ κοινό. Έτσι, εκτός από τα σχολεία, αποφασίσαμε να την παρουσιάσουμε στο Αντιρατσιστικό Φεστιβάλ Αθήνας, στο Studio Κινητήρας και το θέατρο Vault, στην ΕΣΗΕΑ (ως συνεχιζόμενη επιμόρφωση δημοσιογράφων) και στο ΚΕΘΕΑ-Διάβαση (για το προσωπικό, τα μέλη και τους γονείς της κοινότητας). Ανάλογα με το πλαίσιο στο οποίο παρουσιαζόταν η δράση, διαμορφωνόταν το ύφος και το περιεχόμενο της συζήτησης που ακολουθεί μετά το θεατρικό.

Ζητήσαμε από μερικούς αφηγητές και αφηγήτριες, που παρακολούθησαν αργότερα τη δράση, να μοιραστούν μαζί μας την εμπειρία τους από τη συμμετοχή τους τόσο από τον ρόλο του αφηγητή/ της αφηγήτριας όσο και από το ρόλο τους ως θεατές.

Η εμπειρία των αφηγητών και των αφηγητριών 

Η Λουκία και η Ελένη περιέγραψαν τη συνάντηση για τις αφηγήσεις ως μια μάζωξη που έγινε σε χαλαρό κλίμα, με διάθεση γέλιου. Αντίθετα, όταν παρακολούθησαν τη δράση συνειδητοποίησαν το βάρος που κουβαλούν οι ιστορίες! Λέει η Λουκία: «Μου είχε κάνει εντύπωση ότι είχα περάσει εξαιρετικά, και μου άρεσε και το μοίρασμα! Και την πρώτη φορά που μας φωνάξατε να μας το παρουσιάσετε… τρόμαξα! Και κατάλαβα ότι δεν ίσχυε το “τι ωραία και χαλαρά που τα λέμε!”. Όταν το έφαγα στη μούρη, σοκαρίστηκα από το τι έλεγα… Ενώ όταν το μοιραζόμουνα, δεν υπήρχε σοκ”».

Και η Ελένη περιγράφει την πρώτη φορά που παρακολούθησε το θεατρικό δρώμενο «σαν να πετάγεται ένας κουβάς νερό”… “είχε ένα “oops”, σα να καταλαβαίνω ότι πετάγεται ένας κουβάς με νερό γι’ αυτούς που το βλέπουν. Είχε μια ένταση. Ενώ τη μέρα της αφήγησης των ιστοριών, λίγο γελάς, λίγο μαγκώνεσαι, λίγο ενώ έχεις ακούσει τόσα ακούς άλλη μια και λες “όχι ρε πούστη μου, δες τι του έτυχε κι αυτουνού!”. Είναι ωραίο [να μοιράζεσαι ιστορίες] είναι θεραπευτικό, αλλά μετά το δρώμενο… έχει μεταμορφωθεί σε κάτι άλλο.”

Η συνάντηση για τις αφηγήσεις δεν ήταν το ίδιο χαλαρή για όλους και όλες. Η Μάρθα λέει: «Στο μοίρασμα είχα μια αίσθηση απίστευτης αμηχανίας γιατί δεν θεωρούσα τον εαυτό μου μέλος της γκέι κοινότητας και δεν έχω ζήσει πράγματα στην lgbt κοινότητα. Είμαι bisexual και το ξέρουν λίγοι καλοί φίλοι. Σιγά-σιγά αισθάνθηκα ασφάλεια και xαιρόμουν να ακούω τις ιστορίες των άλλων γιατί έβλεπα ανθρώπους που είναι σαν κι εμένα. Γιατί το coming out είναι για μένα ένα μελανό σημείο».

Η Κατερίνα συμπληρώνει: «Ήταν πολύ μεγάλη εμπειρία που μοιραστήκαμε τις εμπειρίες μας. Εκείνη την ημέρα άκουσα και ιστορίες πολύ πονετικές σε σχέση με τη δική μου αίσθηση της ομοφοβίας. Εγώ έχω βιώσει μόνο το αόρατο.”

Ο Γιώργος προσθέτει άλλη μια διάσταση, λέγοντας: «Κι εγώ έλεγα “ποια είναι τώρα η θέση μου μέσα εκεί;” Εγώ μέσα από τον ακτιβισμό χρόνια τώρα, έχω συνηθίσει να μιλάμε για πολύ βίαια πράγματα, αλλά κάπως γενικά και για τρίτους. Μετά, καθώς μιλούσαμε, έβλεπα ότι υπάρχουν απλές στιγμές στην καθημερινότητα που νιώθεις την ομοφοβία και τη διάκριση που είναι κατά βάση βίαιες. Είχα ξεχάσει πως είναι να μιλάς γι’ αυτό».

Ο Νικόλας αναφέρθηκε στη διαφορετική αίσθηση που είχε αφηγούμενος τις ιστορίες του από την αίσθηση του όταν τις ακούει μέσα στο θεατρικό δρώμενο: «Θυμάμαι είχα αφηγηθεί τις ιστορίες με μια ελαφράδα, κάπως αστεία, όπως το συνηθίζω γενικότερα στη ζωή μου. Ποιος ξέρει γιατί; Για να αντέχω ίσως. Και κάθε φορά που τις ακούω, αν και γκρινιάζω μέσα μου –όχι πάλι, είναι πολύ πίσω όλα αυτά, είμαι αλλού πια, βλέπω το φως– είναι σαν να μου ξύνεται μια παλιά πληγή. Και μαθαίνω ν’ αγαπάω τις πληγές μου. Μου θυμίζουν πού είμαι, πού ήμουν και προς τα πού θέλω να πάω».

Σε μια από τις δράσεις κάποια μέλη του κοινού αισθάνθηκαν ότι το θεατρικό δρώμενο ήταν αρκετά επιθετικό. Ρωτήσαμε τους αφηγητές και τις αφηγήτριες για τη δική τους αντίδραση σε αυτά τα σχόλια.

Λέει η Ελένη: «Όταν το είδα πρώτη φορά, κατάλαβα ότι αυτό το φορτίο το καταλαβαίνει ο καθένας αλλιώς. Εγώ; Τότε ήμουν στο “καταλαβαίνω ότι κάποιοι δυσκολεύεστε που το είδατε, αλλά δεν πειράζει. Να δυσκολευτείτε πρέπει.” Στην πορεία το έχω ξανασκεφτεί αυτό. Μετά το ξαναείδα. Εκεί κατάλαβα ότι είναι πολλές ισορροπίες. Δηλαδή, η δική μου συναισθηματική αντίδραση, “έτσι είναι για μένα! Ακούτε;” είναι λίγο παιδική…».

Η Λουκία είχε διαφορετική αντίδραση: «Εγώ την πρώτη φορά που το είδα και το κοινό είχε κάποιες αντιδράσεις [ότι είναι πολύ επιθετικό], δεν με θύμωσαν καθόλου… Εγώ περισσότερο τους ανθρώπους που τσιτώσανε λίγο, τους συμπόνεσα. Ένα κομμάτι που σοκάρει [στο έργο]επί της ουσίας, πέρα από το ομοφοβικό κομμάτι, δείχνει και για παραδόσεις βαθιά ριζωμένες στην ελληνική οικογένεια και το σκληρό κομμάτι της ελληνικής οικογένειας, που το βιώνουν όλοι στο σπίτι τους. Για να φτάσει να τσιτώσει έτσι ένας άνθρωπος με αυτό, βάλε πώς έχει μεγαλώσει μέσα στο σπίτι του. Τους έχει αγγίξει άλλα πράγματα, πέραν από το κομμάτι το ομοφοβικό. Εντάξει, εστιάζανε μόνο στο τι είναι οι λεσβίες και τι είναι οι πούστηδες, αλλά και γιατί τους συνέφερε λίγο. Δεν βλέπανε παρακάτω…».

Η Ελένη συμφώνησε: «Εγώ νομίζω ότι ενώ λέγανε αυτά, αυτό που τους έχει κάνει άνω-κάτω είναι αυτή η πλατφόρμα: οικογένεια, μάνα, το παιδί, τι λέει, κρύβεσαι, εμφανίζεσαι, αυτά… Αν βγάλεις αυτά τα στοιχεία που μιλάνε για την “παράνομη” την “άρρωστη” σεξουαλικότητα ή το φύλο, θα μπορούσες να βάλεις στη θέση τους διάφορα άλλα και να στέκει πάλι». Και συνεχίζει: «Η Λουκία μπορεί να έχει πιο πολύ αυτό το “συμπάσχω-συμπονώ”, εγώ την πρώτη φορά που το είδα ήμουν σε αυτό το πολεμικό… “A, δεν κατάλαβα! Θιχτήκαμε; Σκίστηκε το καλσόν;”. Τη δεύτερη φορά όμως και την τρίτη, δεν ήταν έτσι. Αυτό το δρώμενο εμφανίζει το τραύμα που μπορεί εγώ να κουβαλάω και άλλοι άνθρωποι που είμαστε αυτοί που είμαστε. Επιτυγχάνεται αυτή η ορατότητα. Ταυτόχρονα, μπορώ να σκέφτομαι με μεγαλύτερη τρυφερότητα, ότι είναι κάποιος στο κοινό που του ανοίγεις κάτι, για το οποίο φταίει –δεν θεωρώ ότι είναι άμοιρος ευθυνών– αλλά δεν έχει καταλάβει τι γίνεται. Τη σκέφτομαι αυτή τη δράση, ίσως επειδή ήμουνα από την αρχή σε αυτήν. Σα να μου δίνει αυτό το χώρο να θεραπευτώ εγώ με αυτό το μοίρασμα και με αυτήν την έκθεση μετά εκεί και να μπορώ να είμαι και πιο τρυφερή ακόμη και σε αυτούς που δημιουργούν αυτήν την καταπίεση. Θεωρώ ότι όλοι μαζί βράζουμε σε ένα πράγμa».

 Οι αντιδράσεις του κοινού μετά το δρώμενο

Ρωτήσαμε τους αφηγητές και τις αφηγήτριες για την αίσθηση τους σχετικά με τη συζήτηση που ακολουθεί το θεατρικό δρώμενο.

Η Δάφνη τονίζει ότι «έχει ενδιαφέρον η αντίδραση του κοινού, διαφορετική κάθε φορά. Σε κάποιες περιπτώσεις ήταν σα να ακούγανε τη λέξη ομοφοβία για πρώτη φορά. Και λες… εσύ το βιώνεις σαράντα τόσα χρόνια και οι άλλοι πρώτη φορά ακούν τη λέξη! Συνειδητοποίησα το πάγωμα κάποιων ανθρώπων που δεν είχαν ιδέα και μου έβγαινε και θυμός κάποιες στιγμές».

Λέει η Μάρθα: «Εγώ χαίρομαι πάρα πολύ γιατί εκτός του ότι ακούγονται κάτι ρουκέτες –που μπορεί να τις έχω πει κι εγώ στο παρελθόν– όντως κάτι ανοίγεται και πάντα φεύγω με μια αίσθηση ότι χρειάζεται κι άλλο». Η Ελένη συμφωνεί, προσθέτοντας: «Η δράση είναι η απόδειξη ότι έχει τεράστια σημασία να φτιάχνεται χώρος για να μπορείς να πεις τις ιστορίες σου. Η αφήγηση είναι και προνόμιο. Παίρνει το χώρο της, ακόμη κι αν το ακροατήριο είναι σαν κι εσένα ή διαφορετικοί. Πόση σημασία έχει να λέμε τις ιστορίες μας και να τις ακούει ένας άνθρωπος!».

Και η Λουκία συμπληρώνει: «Έχει μεγάλη δύναμη η διεργασία ολόκληρη. Το θεατρικό και η συζήτηση μετά. Είναι σημαντικό ότι είναι μία διαδικασία ομάδας βιωματική. Όταν κάτι είναι τόσο ζωντανό, τόσο βιωματικό ο άλλος μπαίνει μέσα συναισθηματικά, δεν γίνεται να μη μπει!».

Ο Γιώργος λέει: «Ακούς ρουκέτες που σε θυμώνουν πολύ. Πράγματα που τα έχεις ακούσει και στο παρελθόν και αυτό είναι πολύ κουραστικό. Από την άλλη, δίνεται η ευκαιρία κάτι να ανοιχτεί. Κάθε φορά πέφτει ένας μικρός σπόρος και εκεί έρχεται η αλλαγή. Σιγά-σιγά».

Το πρότζεκτ της «Αυθεντικής Αντίδρασης» είναι μια δουλειά σε εξέλιξη. Η εμπειρία μας έως τώρα έχει δείξει ότι οι συζητήσεις με το κοινό, σε συνδυασμό με το θεατρικό δρώμενο, λειτουργούν καταλυτικά στην αύξηση της επίγνωσης για την κοινωνική περιθωριοποίηση και τον αποκλεισμό με τρόπο που συμβάλλει στον κοινωνικό μετασχηματισμό. Η ανατροφοδότηση από μέλη του κοινού είναι ότι για μήνες μετά την παρακολούθηση της δράσης αναγνώριζαν ομοφοβικές και τρανσφοβικές συμπεριφορές δικές τους και του περιβάλλοντος τους, που μέχρι εκείνη τη στιγμή τους ήταν αόρατες. Επιπλέον, παρότι το θέμα της δράσης είναι η ομοφοβία/τρανσφοβία, μέλη του κοινού έκαναν τις δικές τους αναγωγές σε προσωπικά θέματα συνδεδεμένα με την αποδοχή ή τον αποκλεισμό που δεν αφορούσαν στο συγκεκριμένο θέμα. Αναγνώρισαν δυναμικές και εμπειρίες από την προσωπική τους ζωή, κι αυτό συνέβαλλε στην κατανόηση της ομοφοβίας και τρανσφοβίας και την ευαισθητοποίησή τους.

Η Λένα Ασλανίδου είναι κοινωνική λειτουργός. Η Αλεξάνδρα Βασιλείου είναι κοινωνική ψυχολόγος. Η Βέρα Λάρδη είναι θεατρολόγος. Και οι τρεις είναι εκπαιδεύτριες ενηλίκων.

Σχεδιασμός δράσης-δραματουργική επεξεργασία: Λένα Ασλανίδου, Αλεξάνδρα Βασιλείου, Βέρα Λάρδη

Σκηνοθεσία: Βέρα Λάρδη

Επιμέλεια κίνησης: Βασίλης Σκαρμούτσος

Συμμετέχουν: Λένα Ασλανίδου, Αντιγόνη Αυγερινού, Αλεξάνδρα Βασιλείου, Χρυσή Βιδαλάκη, Γιάννος Ηλιάδης, Νόπη Κεχάογλου, Βέρα Λάρδη, Βασιλική Λεκού, Στέφανος Παπαθανασίου, Βασίλης Σκαρμούτσος

Συντονισμός συζήτησης: Λένα Ασλανίδου, Αλεξάνδρα Βασιλείου

Υπεύθυνοι παραγωγής: Αντιγόνη Αυγερινού, Γιάννος Ηλιάδης

Ευχαριστούμε θερμά την Λίλη Βασιλείου για την ανατροφοδότηση στην πορεία του σχεδιασμού, την Αντιγόνη Γύρα και τον Κινητήρα Studio για τη φιλοξενία, το θέατρο Vault για τη φιλοξενία, τον Μάριο Λώλο για τη φωτογράφιση, τον Χρήστο Λάρδη για την κατασκευή του σκηνικού, την Μάγδα Πλευράκη για την επιμέλεια των αντικειμένων.

Συνοπτική εκδοχή άρθρου, το οποίο στην πλήρη του μορφή θα δημοσιευτεί στο επόμενο τεύχος της ‘Νταλίκας‘ (φεμινιστικό περιοδικό της Λεσβιακής Ομάδας Αθήνας). Μπορείτε να βρείτε παλαιότερα τεύχη του περιοδικού εδώ

Oct 072015
 

thpic

Η σεξουαλική αγωγή στο δημοτικό σχολείο – Χτίζοντας υγιείς σχέσεις ανάμεσα στα φύλα

Ένα επιμορφωτικό πρόγραμμα για 25 εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης

8 συναντήσεις κάθε Τρίτη 5.30 – 8.30 μ.μ.  (Οκτώβριος – Νοέμβριος 2015)

Σκοπός του σεμιναρίου είναι να εφοδιάσει τους/τις εκπαιδευτικούς που θα συμμετάσχουν με γνώσεις και βιώματα που θα τους/τις βοηθήσουν να σχεδιάσουν και να υλοποιήσουν στις τάξεις τους προγράμματα αγωγής υγείας με θεματική σχετική με τη σεξουαλική αγωγή. Το σεμινάριο είναι δωρεάν,  διάρκειας  24 ωρών και θα πραγματοποιηθεί στο 72ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών (Ακταίου 2-4, πολύ κοντά στον σταθμό ΗΣΑΠ του Θησείου, τηλ. 210-34.64.588). Οι συναντήσεις  θα γίνονται κάθε Τρίτη ώρα 5.30΄- 8.30΄ μ.μ.  Η έναρξη του σεμιναρίου είναι την Τρίτη 13 Οκτωβρίου με συνάντηση γνωριμίας, από ώρα 5.30 – 7.30 μ.μ.

Λόγω του βιωματικού του χαρακτήρα ο αριθμός όσων θα συμμετάσχουν δεν μπορεί να ξεπερνάει τα 25 άτομα. Απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς όλων των τάξεων, όλων των ειδικοτήτων, με προτεραιότητα ωστόσο σε δασκάλες/δασκάλους των Ε΄ και Στ΄ τάξεων.

Δηλώσεις συμμετοχής με αποστολή της συνημμένης αίτησης  στο mail  symdim-aath10@sch.gr ή στο xpapado@gmail.com

[ένα κλικ εδώ για τη δήλωση συμμετοχής]

Εισηγήτριες/εισηγητές στο σεμινάριο θα είναι οι:

  • Αλεξάνδρα Βασιλείου, Δρ κοινωνικής ψυχολογίας (εκπαιδεύτρια ενηλίκων/ψυχοθεραπεύτρια)
  • Γιώργος Μόσχος, Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα Δικαιώματα του Παιδιού
  • Χάρης Παπαδόπουλος, σχολικός σύμβουλος δημοτικής εκπαίδευσης
  • Γιώργος Κορμάς, γιατρός, συντονιστής του προγράμματος ΑΡΙΑΔΝΗ
  • Μαρία Δάρρα, παιδοψυχολόγος
  • Εκπαιδευτικοί και ψυχολόγοι, μέλη της ομάδας «Ομοφοβία και Τρανσφοβία στην εκπαίδευση» καθώς και Λ.Ο.Α.Τ έφηβοι. από την Ζωντανή Βιβλιοθήκη
  • Δήμητρα Πατρικαράκου, συγγραφέας
  • Λύο Καλοβυρνάς, σύμβουλος ψυχικής υγείας
  • Ελένη Αγάθωνος, ψυχολόγος, εµπειρογνώµων σε θέµατα παιδικής προστασίας

Οι θεματικές ενότητες του επιμορφωτικού προγράμματος

Το σεμινάριο θα περιλαμβάνει τις εξής ενότητες:

  • Εισαγωγική συνάντηση. Το «γιατί» του σεμιναρίου – οι ανάγκες που έρχεται να καλύψει. Κοινή παρουσία όλων, αλληλογνωριμία, προσδοκίες εκπαιδευομένων – εκπαιδευτών, συζήτηση,  (2 ώρες)
  • Διεργασία ομάδας (3 ώρες – Α. Βασιλείου)
  • Η εκπαίδευση των παιδιών στα δικαιώματα και η σεξουαλική αγωγή στο σχολείο (3 ώρες – Γιώργος Μόσχος)
  • Σεξουαλικός προσανατολισμός – ταυτότητα φύλου – ομοφοβία και τρανσφοβία στην εκπαίδευση (3 ώρες – ομάδα «Ομοφοβία και τρανσφοβία στην εκπαίδευση και Λ.Ο.Α.Τ. έφηβοι από την Ζωντανή Βιβλιοθήκη )
  • Οι κίνδυνοι του Διαδικτύου – sexting, grooming, κτλ. (3 ώρες – Γ. Κορμάς – Μ.Δάρρα).
  • Η κακοποίηση των παιδιών (3 ώρες – Δ. Πατρικαράκου, Λ. Καλοβυρνάς, Ε. Αγάθωνος)
  • Η εμπειρία από την υλοποίηση προγραμμάτων σεξουαλικής αγωγής σε τάξεις δημοτικών σχολείων – Παρουσίαση του διδακτικού υλικού και μιας πρότασης διδασκαλίας 10 ενοτήτων (4 ώρες – Χ. Παπαδόπουλος)
  • ΑξιολόγησηΚλείσιμο (2 ώρες)

Στο πλαίσιο του σεμιναρίου θα υπάρξει παρουσίαση και μικρή έκθεση έντυπου (κυρίως βιβλία για παιδιά) αλλά και ηλεκτρονικού (βίντεο, ταινίες, κτλ) υλικού για θέματα σεξουαλικής αγωγής .

Χάρης Παπαδόπουλος

Σχολ. Σύμβουλος της 10ης περιφέρειας δημοτικής εκπ/σης Αττικής (τηλ 6975 801 849)

Sep 082015
 

tree out of a log

 

Αγαπητές φίλες και φίλοι,

Τα τελευταία χρόνια ζούμε σε μια συνεχή κοινωνική ένταση που πολλούς από εμάς, παρ’ όλες τις στιγμές απογοήτευσης, φόβου και αδιέξοδου, μας έχουν συγχρόνως οδηγήσει σε αναζήτηση νέων συλλογικών σχέσεων και δημιουργικότητας. Μοιάζει σα να χρειάζεται, να κάνουμε μια υπέρβαση και ένα άλμα που θα μας οδηγήσει σε ένα διαφορετικό τρόπο κατανόησης και οργάνωσης του κόσμου και των σχέσεών μας.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον ξεκινάμε και αυτή τη χρονιά τις δραστηριότητες του Processwork Hub τολμώντας ένα άλμα στο άγνωστο, μέσα στο δύσκολο και νεφελώδες κοινωνικό και οικονομικό πεδίο. Ξεκινάμε ένα εισαγωγικό έτος εκπαίδευσης στο Processwork, το οποίο θα ακολουθήσει ένα τριετές ολοκληρωμένο πρόγραμμα εκπαίδευσης στο Processwork. Επίσης, σχηματοποιούμε τις επιμορφώσεις Β.Α.Δ.Ο. (Βασικές Αρχές Διεργασίας Ομάδας) σε μια τριετή επιμόρφωση για συντονισμό ομάδων.

Mετά από τη διακοπή των τελευταίων ετών, οργανώνουμε και πάλι το σεμινάριο της άνοιξης εκτός Αθήνας, το οποίο λειτουργούσε ως ευκαιρία συναντήσεων και δημιουργίας κοινότητας.

Συνεχίζουμε τις ανοιχτές διεργασίες ομάδας (φέτος ξανά σε μηνιαία βάση κατόπιν αιτήματος των συμμετεχόντων!), την Ενδυνάμωση Εκπαιδευτικών και τις δράσεις στην κοινότητα, παραμένοντας ανοιχτές και στην ανάδυση τυχόν νέων project που θα προκύψουν από τη συλλογική δημιουργική διεργασία μεταξύ όλων μας.

Καλή δύναμη για όλα όσα έχουμε μπροστά μας!

Με εκτίμηση,
Λένα Ασλανίδου, MPW
Αλεξάνδρα Βασιλείου, PhD
Λίλη Βασιλείου, PhD

ένα κλικ εδώ για την αφίσα με τις δραστηριότητες 2015-2016

May 092015
 

IMG_5031

Πηγή: εφημερίδα Εποχή

Ομοφοβία, σχολείο και θέατρο

Η μεγάλη ανάγκη να ανοίξει το σχολείο στα πραγματικά θέματα που απασχολούν τα παιδιά
της Μαρώς Τριανταφύλλου

Είναι μεγάλη ανάγκη να ανοίξει το σχολείο στα πραγματικά θέματα που απασχολούν τα παιδιά, να τα βοηθήσει να εκφράσουν τις απορίες τους, τους φόβους τους, τους προβληματισμούς τους, να τα απαλλάξει από τις οικογενειακές και κοινωνικές προκαταλήψεις και τα στερεότυπα, να τα οδηγήσει στην κριτική σκέψη και τη δημιουργία. Αλλιώς, ό,τι κι αν κάνουμε, θα παραμείνει μια αποστεωμένη δομή, βαθύτατα συνδεδεμένη με τις εξουσίες.

Ίσως ο τίτλος να είναι μεγαλεπίβολος. Θα ήθελα να μιλήσω σε πρώτο πρόσωπο για μια ουσιαστική και γόνιμη εμπειρία που είχα πριν από μερικές ημέρες, όταν παρακολούθησα ένα εργαστήριο για την ομοφοβία και την τρανσφοβία που διοργάνωσαν οι ψυχολόγοι Αλεξάνδρα Βασιλείου και Λένα Ασλανίδου. Η όλη εκδήλωση έλαβε χώρα στην αίθουσα εκδηλώσεων του 76ου Δημοτικού Σχολείου Αθηνών, στα Πετράλωνα, υπό την αιγίδα ενός φωτισμένου σχολικού συμβούλου της πρωτοβάθμιας, του Χάρη Παπαδόπουλου. Ήταν η δεύτερη παρόμοια εκδήλωση στα σχολεία της περιοχής, επιστέγασμα και οι δυο ενός πολύμηνου προγράμματος ενημέρωσης και προβληματισμού της τοπικής εκπαιδευτικής κοινότητας υπό τον τίτλο «Η σεξουαλική αγωγή στο δημοτικό. Χτίζοντας υγιείς σχέσεις ανάμεσα στα δύο φύλα».

Δύο ακραία περιστατικά σχολικού εκφοβισμού τους τελευταίους μήνες «ξύπνησαν» απότομα την ελληνική κοινωνία και την έβαλαν να ασκηθεί για άλλη μια φορά στο αγαπημένο της σπορ, «να πέφτει από τα σύννεφα». Η υπόθεση του νεαρού Βαγγέλη στα Γιάννενα -με ένα ακόμα παιδί νεκρό- θύμισε από μια άλλη πλευρά το νεαρό Άλεξ στη Βέροια πριν από κάποια χρόνια, ενώ την ίδια πάνω κάτω εποχή ένα 22χρονο κορίτσι, μαθήτρια σχολής του ΟΑΕΔ στο Ρέντη, απείλησε με μαχαίρι τις συμμαθήτριές της που διασκέδαζαν κοροϊδεύοντάς την. Οι συζητήσεις έδωσαν και πήραν για μερικές εβδομάδες και, όπως συνήθως συμβαίνει, το θέμα επισκιάστηκε από άλλες ειδήσεις και ήδη άρχισε να ξεχνιέται.

Αλλά η ενδοσχολική βία είναι εδώ, δεν έχει πάψει. Κι ανάμεσα στις κατηγορίες των παιδιών που μπαίνουν στο στόχαστρο, «προνομιακή» θέση έχουν εκείνα που δεν έχουν αποφασίσει τη φυλετική τους ταυτότητα είτε έχουν ήδη διαφορετικό ερωτικό προσανατολισμό. Έτσι, λαμπρή ήταν η πρωτοβουλία των εκπαιδευτικών στα Πετράλωνα να συζητήσουν επί μακρόν γι’ αυτό και να προσπαθήσουν να βρουν τρόπους να μιλήσουν με ειλικρίνεια στους μαθητές τους, να τους ενημερώσουν σωστά και χωρίς φόβο και προκαταλήψεις, κυρίως όμως με τέτοιο τρόπο που να δημιουργήσουν συνειδήσεις ανοιχτές στη διαφορετικότητα και την ανάγκη σεβασμού της. Μολονότι, κατά τη γνώμη μου, το δυσκολότερο για ένα εκπαιδευτικό είναι να βοηθήσει τους μαθητές του να αποδεχτούν τον εαυτό τους και να κάνουν την επιλογή που θα τους κάνει ολοκληρωμένες προσωπικότητες και ευτυχισμένους ανθρώπους.

Συνείδηση ελευθερίας

Ένας τρόπος να πλησιάσουν παιδιά και έφηβοι έννοιες όπως η διαφορετικότητα, η ελευθερία και το δικαίωμα τις επιλογής, η ανάγκη της αγάπης και της αποδοχής, το κοινωνικό και το βιολογικό φύλο, αλλά και να δουν σε βάθος τα προβλήματα που έχει ο άνθρωπος που τολμάει να δηλώνει τη διαφορετικότητά του, τους δρόμους και τις δυσκολίες που πέρασε ως να φτάσει σ’ αυτό, είναι το θέατρο.

Οι κυρίες Ασλανίδου και Βασιλείου -που ανήκουν σε μια προσέγγιση η οποία ονομάζεται Process Work, και βρίσκεται κοντά στην γιουνγκιανή σχολή- συγκέντρωσαν προσωπικές μαρτυρίες ομοφυλόφιλων ατόμων, αλλά και του περιβάλλοντός τους -κυρίως γονέων- και με μια ομάδα ηθοποιών (στην οποία συμμετείχαν και οι ίδιες) παρουσίασαν εν είδει αναλογίου αυτές τις μαρτυρίες, συγκλονιστικές στην απλότητά και την ειλικρίνειά τους, οι οποίες κάλυπταν ένα μεγάλο εύρος αντιδράσεων και προβληματισμών σχετικών με την ομοφυλοφιλία και τη διαφυλικότητα. Έπειτα δραματοποίησαν επιλεγμένες καταστάσεις από αυτές τις μαρτυρίες, που κινητοποίησαν συναισθηματικά και νοητικά ποικιλότροπα το κοινό. Ιδιαίτερα όταν, στο τέλος τις περφόρμανς, ένα άτομο κλείνεται σε κιβώτιο και σφραγίζεται εκεί μέσα -ένα εξαιρετικά εύληπτο και δυνατό σύμβολο της αποσιώπησης και της καταδίκης της διαφορετικότητας.

Η ελληνική κοινωνία έχει εθιστεί σε μια τηλεοπτική παρουσίαση της ομοφυλοφιλίας -για τη διαφυλικότητα έχουμε πολύ μακρύτερο δρόμο να διανύσουμε- που ισορροπεί με δυσκολία ανάμεσα στη φαιδρότητα, την επιφανειακότητα και τη γελοιοποίηση, ο πιο απλός τρόπος να διαγράψεις ένα ζήτημα αντί να το αναδείξεις και να το κοιτάξεις κατάματα. Έτσι δημιουργείται μια ψευδαίσθηση προοδευτισμού και δημοκρατικότητας, ενώ στην πραγματικότητα, η αντιμετώπιση είναι βαθύτατα συντηρητική και ομοφοβική. Παρόλ’ αυτά, και είναι παρήγορο, οι δύο ψυχολόγοι επέλεξαν να παρουσιάσουν αντιδράσεις γονέων -ιδίως μητέρων- που άφηναν χαραμάδες αλλαγής και ελπίδας. Δεν είναι λίγο.

Στο τέλος, το κοινό χωρίστηκε σε ομάδες για να συζητήσει τις αντιδράσεις του καθενός ξεχωριστά, όταν έπρεπε να δεχτεί στο περιβάλλον του ή να υπερασπίσει ένα ομοφυλόφιλο ή διαφυλικό άτομο και ακολούθησε μεγάλη συνολική συζήτηση.

Το θέατρο ως έκφραση και λύτρωση

Για άλλη μια φορά, φάνηκε η θεραπευτική δύναμη του θεάτρου. Τόσο στη δραματοθεραπεία, όσο και γενικά στην ψυχοθεραπευτική ως βοηθητικό μέσο έκφρασης (creatives), αλλά και στην αποεντατικοποίηση των συγκρούσεων, την απενοχοποίηση, ως πηγή ενδυνάμωσης και ως μέσο κατανόησης των μελών μιας ομάδας και επίλυσης σοβαρών κοινωνικών προβλημάτων με παράλληλη ανάπτυξη σχέσεων και κοινωνικής συνείδησης (π.χ. το Θέατρο του Αουγκούστο Μπάαλ). Ο ρόλος του μέσα στην εκπαιδευτική διαδικασία είναι σημαντικός και γόνιμος και το παράδειγμα δουλειάς των δύο ομάδων που δούλεψαν για να προετοιμάσουν το όλο δρώμενο, της Processwork Hub και της Amate Performance, εμπνευστικό.

Σε μια εποχή που αβασάνιστα κατεβαίνουν ως πρωτοποριακές οι μεγαλύτερες μετανεωτεριστικές «μπούρδες», προκαλώντας στο νου των παιδιών σύγχυση (όπως η ανοιχτή δυνατότητα του αναγνώστη να παρεμβαίνει στο λογοτεχνικό κείμενο και να το αλλάζει!) είτε δημιουργώντας την ψευδαίσθηση πως η παραγωγή τέχνης είναι μια εύκολη διαδικασία και κάθε τι που δημιουργεί κάποιος είναι τέχνη (!!!), τέτοιου τύπου χρήση της τέχνης είναι λυτρωτική. Και για τον μαθητή και για τον εκπαιδευτικό. Αρκεί να υπάρχει τόλμη και ευθύνη.

Είναι μεγάλη ανάγκη να ανοίξει το σχολείο στα πραγματικά θέματα που απασχολούν τα παιδιά, να τα βοηθήσει να εκφράσουν τις απορίες τους, τους φόβους τους, τους προβληματισμούς τους, να τα απαλλάξει από τις οικογενειακές και κοινωνικές προκαταλήψεις και τα στερεότυπα, να τα οδηγήσει στην κριτική σκέψη και τη δημιουργία. Αλλιώς, ό,τι κι αν κάνουμε, θα παραμείνει μια αποστεωμένη δομή, βαθύτατα συνδεδεμένη με τις εξουσίες.

Σημειώνουμε τα ονόματα της ομάδας: Χρυσή Βιδαλάκη, Νόπη Κεχάογλου, Βέρα Λάρδη, Βασιλική Λεκού, Στέφανος Παπαθανασίου, Βασίλης Σκαρμούτσος.
Υπεύθυνοι παραγωγής: Αντιγόνη Αυγερινού, Γιάννος Ηλιάδης.

Στη δουλειά αυτή θα επανέλθουμε το συντομότερο.